1. Ποια δικαιολογητικάπρέπει να υποβληθούν μαζί με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος για τιςεκπιπτόμενες δαπάνες;
Μετη δήλωση φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων συνυποβάλλονται κατάπερίπτωση τα εξής δικαιολογητικά από τα οποία αποδεικνύεται η πραγματοποίησηαπό το φορολογούμενο των δαπανών, τις οποίες αυτός επικαλείται για έκπτωση απότο εισόδημά του ή μείωση του φόρου που προκύπτει σ’ αυτό, για:
ΔΑΠΑΝΗ ΕΝΟΙΚΙΟΥ
Α.Αποδείξεις που έχουνεκδοθεί από τον εκμισθωτή ή το νόμιμο εκπρόσωπό του. Αντί των οικείων αποδείξεωνκαταβολής ενοικίου, ο φορολογούμενος δικαιούται να υποβάλει υπεύθυνη δήλωση τουν. 1599/1986, από την οποία να προκύπτει το ποσό του ενοικίου που καταβλήθηκεαπό αυτόν για κύρια κατοικία του ιδίου και της οικογένειάς του, ως και ταστοιχεία των δικαιούχων στους οποίους το κατέβαλε και τον αριθμό τουφορολογικού μητρώου των εκμισθωτών. Ποσοστό 20% της δαπάνης ενοικίου, η οποίαδεν μπορεί να υπερβεί τα 1.200 ευρώ, μειώνει το συνολικό φόρο. Η μείωσηαυτή αναγνωρίζεται μόνο όταν ο φορολογούμενος αναγράφει στις οικείες ενδείξειςτης ετήσιας δήλωσης φόρου εισοδήματος τον ΑΦΜ του εκμισθωτή. Αν πρόκειται γιαεκμισθωτές που δεν κατοικούν ούτε διαμένουν στην Ελλάδα, μπορεί να αναγράφεταιο ΑΦΜ του πληρεξουσίου ή του νόμιμου εκπροσώπου τους. Για τους ανήλικους εκμισθωτές,που δεν έχουν ΑΦΜ, αναγράφεται ο ΑΦΜ του προσώπου που έχει την επιμέλεια τουανηλίκου.
Β.Γιατην απόδειξη της δαπάνης που καταβλήθηκε για ενοίκιο κύριας κατοικίας από τοφορολογούμενο εφόσον η ηλικία του είναι μέχρι 40 ετών, σε περίπτωση εγκατάστασηςαπό το έτος 2005 και μετά στην περιφέρεια, είτε ο φορολογούμενος προέρχεται απότον τόπο στον οποίο εγκαθίσταται, είτε μετακινείται από τους νομούς Αττικής ήΘεσσαλονίκης ή από άλλο τόπο της περιφέρειας, απαιτούνται εκτός των αποδείξεωνκλπ. όπως αναφέρεται παραπάνω φωτοαντίγραφο της ταυτότητας του φορολογουμένουπου έχει υπογράψει το μισθωτήριο συμβόλαιο και υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986ότι από το έτος 2005 και μετά (ακριβής ημερομηνία) μετεγκαταστάθηκε οφορολογούμενος από το νομό Αττικής ή Θεσσαλονίκης στην επαρχία ή μετακινήθηκεαπό έναν τόπο της επαρχίας σε άλλο.
Γ.Γιατην απόδειξη της δαπάνης ενοικίου στην περίπτωση μίσθωσης κύριας κατοικίας απόυπάλληλο στον τόπο όπου μετατέθηκε από το έτος 2005 και μετά, εφόσον εκμίσθωσετην ιδιόκτητη κατοικία του στον τόπο απ’ όπου μετατέθηκε, υποβάλλονται:
α)Τα δικαιολογητικά της δαπάνης ενοικίου, όπως αναφέρονται παραπάνω.
β)Αντίγραφο της απόφασης μετάθεσης προκειμένου για δημόσιο υπάλληλο ή βεβαίωσητου εργοδότη ότι δόθηκε εντολή μετάθεσης προκειμένου για ιδιωτικό υπάλληλο.
γ)Υπεύθυνη δήλωση ότι μέχρι το χρόνο της μετάθεσης κατοικούσε στην ιδιόκτητηκατοικία του στον τόπο απ’ όπου μετατέθηκε από το έτος 2005 και μετά, την οποίαεκμίσθωσε μετά το χρόνο της μετάθεσης και ότι απέκτησε εισόδημα από αυτή, μέσαστη χρήση 2008 και για οποιοδήποτε χρονικό διάστημα.
Στιςπεριπτώσεις Β’ & Γ’ αναγνωρίζεται για έκπτωση από το συνολικό εισόδηματου φορολογουμένου ποσό ενοικίου μέχρι 300 ευρώ μηνιαίως, δηλαδή μέχρι3.600 ευρώ το έτος.
Όσοιπαίρνουν στεγαστικό επίδομα, ανεξάρτητα από το ύψος τους, δεν δικαιούνται τηνέκπτωση αυτή.
ΔΑΠΑΝΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΡΩΝ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΘΑΝΑΤΟΥ
Γιατην απόδειξη της καταβολής του ποσού των ασφαλίστρων, με βάση τις οικείεςασφαλιστικές συμβάσεις, απαιτείται απόδειξη είσπραξης τουποσού των ασφαλίστρων ή σχετική βεβαίωση, απότις οποίες προκύπτει το είδος της ασφαλιστικής κάλυψης και το καθαρόκαταβαλλόμενο ποσό των ασφαλίστρων, χωριστά από τυχόν οποιαδήποτε άλλη σχετικήεπιβάρυνση του ασφαλισμένου. Επίσης, τα στοιχεία του συμβαλλομένου και τωνασφαλιζόμενων προσώπων, καθώς και τον αριθμό και την ημερομηνία της σχετικήςσύμβασης.
Τοποσό της δαπάνης αυτής εκπίπτει από το συνολικό εισόδημα και το ποσό τηςέκπτωσης δεν μπορεί να υπερβεί τα 1.200 ευρώ και για τους δύο συζύγους.
ΔΑΠΑΝΗ ΔΙΔΑΚΤΡΩΝ
Γιατην απόδειξη της καταβολής των διδάκτρων για ιδιαίτερα, κατ’ οίκον, μαθήματακαι για φροντιστήρια απαιτείται απόδειξη παροχής υπηρεσιών για το ποσό τηςαμοιβής, η οποία εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Βιβλίων καιΣτοιχείων, όπως αυτές ισχύουν κάθε φορά. Ποσοστό 20% της δαπάνης αυτής, η οποίαδεν μπορεί να υπερβεί τα 1.200 ευρώ μειώνει το συνολικό φόρο.
Επιπλέον,για την απόδειξη καταβολής των δαπανών ασφαλίστρων ζωής ή θανάτου καιδιδάκτρων που καταβάλλει ο διαζευγμένος γονέας για τα τέκνα του που δενβαρύνουν αυτόν αλλά τον άλλο γονέα τους με τον οποίο συγκατοικούν,απαιτείται και υπεύθυνη δήλωση ότι τα τέκνα είναι προστατευόμενα του άλλουγονέα με βάση το άρθρο 7 του ΚΦΕ, καθώς και τα στοιχεία των τέκνων και τουάλλου γονέα (ονοματεπώνυμο, πατρώνυμο, έτος γέννησης, διεύθυνση κατοικίας ΑΦΜκαι ΔΟΥ).
ΔΑΠΑΝΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΙΣΦΟΡΩΝ
Γιατην απόδειξη της καταβολής του ποσού των ασφαλιστικών εισφορών σε ταμείαασφάλισης του υποχρέου, απαιτείται η σχετική βεβαίωση ή απόδειξη τουασφαλιστικού φορέα από την οποία προκύπτει το ποσό των ασφαλιστικών εισφορώνπου η καταβολή τους είναι υποχρεωτική από το νόμο, καθώς και το ποσό τωνκαταβαλλόμενων εισφορών στις περιπτώσεις προαιρετικής ασφάλισης σε ταμεία πουέχουν συσταθεί με νόμο, χωριστά από τυχόν άλλα ποσά για εκπρόθεσμη κτλ.καταβολή των εισφορών.
Τοσυνολικό ποσό της δαπάνης των εισφορών αυτών αφαιρείται από το συνολικόεισόδημα.
ΔΑΠΑΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ
Έξοδα για ιατρικές επισκέψεις και εξετάσεις
Διπλότυπηαπόδειξη, η οποία εκδίδεται από τον ιατρό κατά την είσπραξη της αμοιβής σύμφωναμε τις σχετικές διατάξεις του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων, όπως αυτές ισχύουνκάθε φορά.
Έξοδα νοσηλείας
α)Προκειμένου για νοσήλια σε ιδιωτικές κλινικές:
(αα)Διπλότυπη απόδειξη της κλινικής, από την οποία να προκύπτει το ποσό τηςδαπάνης, για τη νοσηλεία του ασθενή. Για την έκδοση αυτής της απόδειξηςεφαρμόζονται οι σχετικές διατάξεις του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων, όπως αυτέςισχύουν κάθε φορά.
(αβ)Βεβαίωση του διευθυντή της κλινικής για το χρόνο νοσηλείας του ασθενή και τοποσό των εξόδων αυτής, αναλυτικά κατά είδος εξόδου.
β)Προκειμένου για νοσήλια σε κρατικά και λοιπά νοσηλευτικά ιδρύματα:
(βα)Διπλότυπη απόδειξη είσπραξης του νοσηλευτικού ιδρύματος, από την οποία ναπροκύπτει το ποσό της δαπάνης, για τη νοσηλεία του ασθενή.
(ββ)Βεβαίωση του διευθυντή του νοσηλευτικού ιδρύματος, για το χρόνο νοσηλείας τουασθενή και το ποσό των εξόδων αυτής, αναλυτικά κατά είδος εξόδου.
Στιςπιο πάνω υποπεριπτώσεις, όταν στην οικεία απόδειξη είσπραξης αναγράφεται οχρόνος της νοσηλείας και αναλυτικά τα έξοδά της κατά είδος εξόδου, δεναπαιτείται η πιο πάνω ιδιαίτερη, βεβαίωση του διευθυντή του νοσηλευτικούιδρύματος, νοσοκομείου ή κλινικής.
Έξοδα για την απασχόληση νοσοκόμου.
α)Βεβαίωση του θεράποντα ιατρού, με την οποία να βεβαιώνεται το είδος της νόσουαπό την οποία πάσχει ο ασθενής, η διάρκειά της, καθώς και η ανάγκη απασχόλησηςνοσοκόμου, λόγω της σοβαρότητας της νόσου.
β)Απόδειξη είσπραξης της αμοιβής από το πρόσωπο που πρόσφερε υπηρεσίες ωςνοσοκόμος, στην οποία πρέπει να αναφέρεται το ονοματεπώνυμό του, το όνομα τουπατέρα του, ο αριθμός φορολογικού μητρώου ή ταυτότητας, η διεύθυνση τηςκατοικίας του και η χρονική διάρκεια παροχής των υπηρεσιών του, νόμιμαυπογραμμένη.
Έξοδα σε επιχειρήσεις περίθαλψης ηλικιωμένων καιπροσώπων που πάσχουν από κινητική αναπηρία, οι οποίες εδρεύουν στην Ελλάδα.
α)Διπλότυπη απόδειξη παροχής υπηρεσιών, η οποία εκδίδεται από την επιχείρηση πουεισπράττει την αμοιβή σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Βιβλίων καιΣτοιχείων, όπως αυτές ισχύουν κάθε φορά.
β)Βεβαίωση του διευθυντή ή του νόμιμου εκπροσώπου της επιχείρησης για τον ακριβήχρόνο της περίθαλψης του προσώπου που κατέβαλε ή για το οποίο καταβλήθηκε ηδαπάνη, καθώς και το ποσό αυτής κατά κατηγορία δαπάνης.
Έξοδα αγοράς και τοποθέτησης οργάνων στο σώμα τουασθενή και αντικατάστασης μελών του σώματός του με τεχνητά.
Σεπερίπτωση που η σχετική δαπάνη αποτελεί μέρος των εξόδων νοσοκομειακήςπερίθαλψης, απαιτούνται τα δικαιολογητικά που προαναφέρθηκαν στην πιο πάνωπερίπτωση. Σε περίπτωση που ο ίδιος ο ασθενής προμηθεύεται τα όργανα ή τατεχνητά μέλη από το ελεύθερο εμπόριο, απαιτείται απόδειξη λιανικής πώλησης. Ηαπόδειξη αυτή, η οποία εκδίδεται σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του ΚώδικαΒιβλίων και Στοιχείων, πρέπει να περιέχει, εκτός από τα στοιχεία που ορίζουναυτές οι διατάξεις και το ονοματεπώνυμο του αγοραστή, καθώς και το είδος τουπωλούμενου πράγματος.
Σεπερίπτωση αγοράς γυαλιών όρασης ή φακών επαφής ή ακουστικών βαρηκοΐας, εκτόςαπό την απόδειξη που προβλέπει ο ΚΒΣ, απαιτείται και βεβαίωση γιατρού, η οποίαπαραμένει στο φάκελο του φορολογουμένου και ισχύει ως δικαιολογητικό αγοράςγυαλιών όρασης, φακών επαφής και ακουστικών βαρηκοΐας (για μια πενταετία).
Ειδικές δαπάνες περίθαλψης ανάπηρων παιδιών.
α)Διπλότυπη απόδειξη είσπραξης, η οποία εκδίδεται σύμφωνα με τις διατάξεις τουΚώδικα Βιβλίων και Στοιχείων, όπως αυτές ισχύουν κάθε φορά.
β)Βεβαίωση του διευθυντή της σχολής ή του θεραπευτηρίου από την οποία ναπροκύπτει ότι το τέκνο του υπόχρεου πάσχει από ανίατο νόσημα ή είναι τυφλό ήκωφάλαλο ή έχει διανοητική καθυστέρηση, ο ακριβής χρόνος της φοίτησης ή τηςπερίθαλψης, γενικά, του ανάπηρου τέκνου, για το οποίο καταβλήθηκε η αμοιβή,καθώς και το ποσό της, αναλυτικά, κατά κατηγορία δαπάνης.
γ)Στοιχεία, από τα οποία να αποδεικνύεται ότι τα τέκνα είναι άγαμα ή διαζευγμέναή τελούν σε κατάσταση χηρείας και ότι το ετήσιο φορολογούμενο και απαλλασσόμενοεισόδημά τους δεν υπερβαίνει το ποσό των 6.000 ευρώ.
Νοσήλια που καταβάλλονται στην αλλοδαπή
Προκειμένουγια έξοδα ιατρικής και νοσοκομειακής περίθαλψης που καταβάλλονται στην αλλοδαπήαπαιτούνται οι σχετικές βεβαιώσεις των αλλοδαπών ιατρών ή νοσοκομείων, οιοποίες πρέπει να είναι θεωρημένες από τον αρμόδιο Έλληνα πρόξενο καιμεταφρασμένες νόμιμα. Αν δεν υπάρχει ελληνικό προξενείο, η θεώρηση αυτών τωναποδείξεων πρέπει να γίνεται από την τοπική αρχή του ξένου Κράτους, η οποίαέχει τη σχετική εξουσιοδότηση.
Ποσοστό20% της δαπάνης αυτής αφαιρείται από το φόρο που προκύπτει στο συνολικόεισόδημα. Το ποσό της μείωσης δεν μπορεί να υπερβεί τα 6.000 ευρώ και για κάθεσύζυγο.
Επιπλέονγια την απόδειξη καταβολής των δαπανών ιατρικής και νοσοκομειακής περίθαλψηςπου καταβάλλει ο διαζευγμένος γονέας για τα τέκνα του που δεν βαρύνουν αυτόναλλά τον άλλο γονέα τους με το οποίο συγκατοικούν, απαιτείται και υπεύθυνηδήλωση ότι τα τέκνα είναι προστατευόμενα του άλλου γονέα με βάση το άρθρο 7 τουΚΦΕ, καθώς και τα στοιχεία των τέκνων και του άλλου γονέα (ονοματεπώνυμο,πατρώνυμο, έτος γέννησης, διεύθυνση κατοικίας, ΑΦΜ και ΔΟΥ).
ΔΑΠΑΝΗ ΔΩΡΕΩΝ
Γιατην απόδειξη της καταβολής του ποσού των δωρεών ή χορηγιών, απαιτούνται ταακόλουθα, κατά περίπτωση, δικαιολογητικά:
α)Προκειμένου για δωρεά ιατρικών μηχανημάτων και ασθενοφόρων αυτοκινήτων:
(αα)Βεβαίωση του δωρεοδόχου ότι έγινε αποδεκτή η δωρεά.
(αβ)Αντίγραφο του πρωτοκόλλου παράδοσης – παραλαβής.
(αγ)Σε περίπτωση αγοράς και άμεσης παράδοσης των δωρούμενων αντικειμένων, το νόμιμοστοιχείο που προβλέπεται από τον ΚΒΣ, από το οποίο προκύπτει η αξία τους.
Σεπερίπτωση που ο δωρητής κατείχε από πριν τα δωρηθέντα αντικείμενα, η αξία τουςπροσδιορίζεται από τον προϊστάμενο της αρμόδιας ΔΟΥ.
β)Προκειμένου για χρηματικά ποσά:
(βα)Διπλότυπη απόδειξη ή γραμμάτιο είσπραξης του ποσού της δωρεάς ή χορηγίας, ηοποία εκδίδεται από το νόμιμο εκπρόσωπο του δωρεοδόχου.
(ββ)Βεβαίωση ή αντίγραφο της οικείας πράξης του νόμιμου εκπροσώπου του δωρεοδόχουαπό την οποία να προκύπτει η αποδοχή της δωρεάς και η καταχώρηση του ποσούαυτής στα επίσημα βιβλία του δωρεοδόχου.
Σεπερίπτωση δωρεάς χρηματικών ποσών με όρο, βεβαίωση του νόμιμου εκπροσώπου τουδωρεοδόχου από την οποία να προκύπτει το ύψος του καθαρού προϊόντος πουπεριέρχεται στο δωρεοδόχο.
Στηνπερίπτωση κατά την οποία το ποσό της δωρεάς ή χορηγίας κατατίθεται σε ειδικόλογαριασμό του δωρεοδόχου ή του αποδέκτη της χορηγίας, που έχει ανοιχθεί σετράπεζα ή στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, εκτός των παραπάνωδικαιολογητικών, απαιτείται και το οικείο γραμμάτιο είσπραξης της Τράπεζας ήτου Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, στο οποίο πρέπει να αναγράφονται ταστοιχεία που αναφέρονται στις διατάξεις του άρθρου 8 του ν. 2238/1994.
Αντο πρωτότυπο έχει δοθεί στο δωρεοδόχο για την είσπραξη του ποσού που δωρήθηκε,υποβάλλεται αντίγραφο του γραμματίου, κυρωμένο από το Ταμείο Παρακαταθηκών καιΔανείων ή την Τράπεζα, από την οποία εκδόθηκε.
Ταδικαιολογητικά για την έκπτωση των δωρεών χρηματικών ποσών προς αθλητικάσωματεία, ορίζονται στην οικεία διάταξη.
Αντα χρηματικά ποσά των δωρεών προς αθλητικά σωματεία υπερβαίνουν αθροιστικά γιακάθε δωρεοδόχο τα 2.950,00 ευρώ ετησίως, απαιτείται και το πρωτότυπο τουπαραστατικού καταβολής του φόρου 10% για το πάνω από 2.950 ευρώ ποσό τηςδωρεάς.Τα χρηματικά ποσά των δωρεών καιχορηγιών αφαιρούνται από το συνολικό εισόδημα μόνο εφόσον υπερβαίνουν συνολικάετησίως τα 100 ευρώ. Σε περίπτωση που καταβάλατε χορηγίες στο ΥπουργείοΕσωτερικών με βάση το άρθρο 25 του ν.3649/2008, για την προετοιμασία και τηδιοργάνωση του 3ου Παγκόσμιου Φόρουμ, απαιτείται το πρωτότυποαποδεικτικό καταβολής του ποσού της χορηγίας και αντίγραφο της κοινής απόφασηςτων Υπουργών Εσωτερικών και Οικονομίας και Οικονομικών για την αποδοχή τηςχορηγίας.
Γιατα χρηματικά ποσά που καταβάλατε για πολιτιστικές χορηγίες του ν.3525/2007στο Δημόσιο, Ν.Π.Δ.Δ., Ν.Π.Ι.Δ. μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και στις αστικέςμη κερδοσκοπικές εταιρίες του άρθρου 741 Α.Κ. που επιδιώκουν σκοπούςπολιτιστικούς, απαιτείται επικυρωμένο αντίγραφο της απόφασης του ΥπουργούΠολιτισμού με την οποία χαρακτηρίζεται η χορηγία ως πολιτιστική, τα πρωτότυπααποδεικτικά καταβολής των ποσών εάν η χορηγία είναι χρηματικό ποσό και τηνΥπουργική Απόφαση για την εκτίμηση της αξίας της χορηγίας εάν αυτή έγινε σεείδος ή άυλα αγαθά ή υπηρεσίες, καθώς και το αποδεικτικό παράδοσης καιπαραλαβής της χορηγίας.
ΔΑΠΑΝΗ ΤΟΚΩΝ
Γιατην απόδειξη της καταβολής των τόκων, απαιτείται, προκειμένου για:
α)Στεγαστικά δάνεια, σχετική βεβαίωση της Τράπεζας ή του Ταμείου Παρακαταθηκώνκαι Δανείων ή του Ταχυδρομικού Ταμιευτηρίου ή άλλου πιστωτικού οργανισμού, απότην οποία να προκύπτει ότι πρόκειται για στεγαστικό δάνειο για απόκτηση πρώτηςκατοικίας (αγορά ή ανέγερση ή αποπεράτωση), ότι έχει εγγραφεί υποθήκη ήπροσημείωση σε ακίνητο του φορολογουμένου ή του άλλου συζύγου ή των τέκνων τουςπου τους βαρύνουν, το ποσό μόνο των δεδουλευμένων συμβατικών τόκων(ληξιπρόθεσμων και απαιτητών) που όφειλε και κατέβαλε αυτός μέσα στο έτος 2008 καθώςκαι το έτος σύναψης του δανείου.
Εάνδεν αναγράφεται στη βεβαίωση αυτή σε ποιον ανήκει το ακίνητο, στο οποίο έχειεγγραφεί υποθήκη ή προσημείωση, πρέπει να επισυνάπτεται υπεύθυνη δήλωση τουάρθρου 8 του ν. 1599/1986, στην οποία να βεβαιώνεται ότι το ακίνητο ανήκει στοφορολογούμενο ή στη σύζυγο ή στα τέκνα τους, που τους βαρύνουν και ο αριθμόςεγγραφής στο βιβλίο μεταγραφών του οικείου Υποθηκοφυλακείου (στην ίδια υπεύθυνηδήλωση βεβαιώνεται ότι πρόκειται για δάνειο για αγορά πρώτης κατοικίας, αν αυτόδεν βεβαιώνεται στην οικεία βεβαίωση της Τράπεζας ή του Ταμείου Παρακαταθηκώνκαι Δανείων κτλ.).
β)Νέα δάνεια που λαμβάνονται για εξόφληση παλιών στεγαστικών δανείων που είχανληφθεί για αγορά πρώτης κατοικίας, βεβαίωση της Τράπεζας ή γενικά του φορέα πουχορήγησε το νέο δάνειο, από την οποία να προκύπτει ότι πρόκειται για νέο δάνειογια εξόφληση παλιού στεγαστικού δανείου, που είχε ληφθεί για αγορά πρώτης κατοικίαςμε υποθήκη ή προσημείωση σε ακίνητο του φορολογουμένου ή του άλλου συζύγου ήτων τέκνων τους που τους βάρυναν, το ανεξόφλητο ποσό του παλιού δανείου και οχρόνος λήξης του, ότι οι δεδουλευμένοι τόκοι που καταβλήθηκαν το έτος 2008αφορούν το τμήμα του νέου δανείου που καταβλήθηκε για εξόφληση του υπόλοιπουποσού του παλιού δανείου που δεν είχε εξοφληθεί μέχρι τη σύναψη του νέουδανείου, καθώς και ότι έχει εγγραφεί και για το νέο δάνειο υποθήκη ήπροσημείωση σε ακίνητο του φορολογουμένου ή του άλλου συζύγου ή των τέκνων τουςπου τους βαρύνουν.
γ) Στεγαστικά δάνεια γιααπόκτηση πρώτης κατοικίας που χορηγούνται από ασφαλιστικές επιχειρήσεις στουςυπαλλήλους τους, βεβαίωση αυτών που να περιλαμβάνει τα στοιχεία που αναφέρονταιστην προηγούμενη περίπτωση α’.
δ)Προκαταβολές που έχουν χορηγηθεί από τα Ταμεία Αλληλοβοηθείας Στρατού, Ναυτικούκαι Αεροπορίας, σχετική βεβαίωση αυτών, από την οποία να προκύπτει ότι οφορολογούμενος είναι βοηθηματούχος του αντίστοιχου Ταμείου, ότι η προκαταβολήχορηγήθηκε σ’ αυτόν με βάση τις διατάξεις του άρθρου 18 του ν.δ. 398/1974(Φ.Ε.Κ. 116 Α’) για απόκτηση πρώτης κατοικίας, το ποσό των τόκων, καθώς και ότιοι τόκοι αυτοί είναι δεδουλευμένοι και καταβλήθηκαν μέσα στο έτος 2008.
ε)Δάνεια που έχουν χορηγηθεί από τράπεζες, το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων,τα Ταχυδρομικά Ταμιευτήρια και λοιπούς πιστωτικούς οργανισμούς στοφορολογούμενο για αναστήλωση, επισκευή, συντήρηση ή εξωραϊσμό διατηρητέωνκτισμάτων, καθώς και κτισμάτων που βρίσκονται σε περιοχές χαρακτηριζόμενες ωςπαραδοσιακά τμήματα πόλεων ή ως παραδοσιακοί οικισμοί, βεβαίωση αυτών που ναπεριλαμβάνει το ποσό των δεδουλευμένων τόκων που καταβλήθηκαν μέσα στο έτος2008, καθώς και επικυρωμένο αντίγραφο της οικείας απόφασης για χαρακτηρισμό τωνκτισμάτων ως διατηρητέων ή σημείωση για την κανονιστική πράξη με την οποίαχαρακτηρίσθηκε η περιοχή, που βρίσκονται τα κτίσματα, ως παραδοσιακό τμήμαπόλεως ή ως παραδοσιακός οικισμός.
Στιςπιο πάνω περιπτώσεις αν, εκτός από τους τόκους που είναι δεδουλευμένοι,καταβλήθηκαν τόκοι υπερημερίας, τα ποσά αυτών των τόκων πρέπει να αναφέρονταιχωριστά στην οικεία βεβαίωση, δεδομένου ότι τα ποσά αυτά δεν εκπίπτουν από τοφορολογητέο εισόδημα.
Στηβεβαίωση καταβολής των τόκων στεγαστικών δανείων για απόκτηση πρώτης κατοικίας,ειδικά για συμβάσεις δανείων που έχουν ληφθεί από 1.1.2000 και μετά, θααναγράφεται και η συνολική επιφάνεια της κατοικίας, που αποκτιέται, σετετραγωνικά μέτρα. Επίσης, προκειμένου για δάνεια που έχουν ληφθεί από 1.1.2003και μετά, πρέπει να αναγράφεται στη βεβαίωση και το ποσό του δανείου. Εάν τοδάνειο έχουν λάβει οι σύζυγοι από κοινού, στη βεβαίωση του καθενός θααναγράφεται το ποσό του δανείου που του αναλογεί.
Διευκρινίζεταιότι για συμβάσεις δανείων που έχουν συναφθεί μέχρι 31.12.2002, οι τόκοιαφαιρούνται από το συνολικό εισόδημα, ενώ για συμβάσεις δανείων που έχουνσυναφθεί από 1.1.2003 και μετά, οι τόκοι μειώνουν το συνολικό φόρο κατά ποσοστό20% αυτών.
ΔΑΠΑΝΗ ΓΙΑ ΑΓΟΡΑ ΜΕΡΙΔΙΩΝ ΗΜΕΔΑΠΩΝ ΜΕΤΟΧΙΚΩΝΚΑΙ ΜΕΙΚΤΩΝ ΑΜΟΙΒΑΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ
Η έκπτωση από το εισόδηματης δαπάνης αγοράς μεριδίων μετοχικών και μεικτών αμοιβαίων κεφαλαίωνεσωτερικού ισχύει για αγορές μεριδίων αμοιβαίων κεφαλαίων που πραγματοποιήθηκανμέσα στο 2005 και δεν μεταβιβάστηκαν για τρία έτη δηλαδή μέχρι 31-12-2008 καιεφόσον το ποσό της δαπάνης αγοράς τους δεν προέρχεται από ρευστοποιήσεις ήδηυπαρχόντων μετοχικών και μεικτών αμοιβαίων κεφαλαίων, αλλά από νέα κεφάλαια.
Η ίδια έκπτωση ισχύει καιγια την αγορά μεριδίων μετοχικών και μεικτών αμοιβαίων κεφαλαίων εσωτερικού πουείναι συνδεδεμένα με ασφαλιστήρια συμβόλαια ζωής μέσω εσωτερικού μεταβλητούκεφαλαίου, που πραγματοποιείται από 1-1-2007 έως 31-12-2009 και εφόσονδιακρατηθούν τρία έτη, οπότε η πρώτη εφαρμογή θα γίνει με τις δηλώσεις τουοικον. έτους 2011.
Για την αναγνώριση τηςδαπάνης χωρίς δικαιολογητικά των 2.400,00 Ευρώ απαιτούνται τα ακόλουθαδικαιολογητικά, από τα οποία πιστοποιείται η ιδιότητα του φορολογουμένου ή τουκάθε προσώπου που συνοικεί με αυτόν και τον βαρύνει, ως αναπήρου, τυφλού κ.τ.λ.,λόγω της οποίας δικαιούται ο φορολογούμενος την έκπτωση αυτής της δαπάνης.
α)Προκειμένου για αναπήρους με αναπηρία 67% και πάνω από νοητική καθυστέρηση,φυσική αναπηρία ή ψυχική πάθηση, γνωμάτευση της οικείας πρωτοβάθμιαςυγειονομικής επιτροπής της νομαρχίας, η διαδικασία για την έκδοση της οποίαςορίζεται στην 1035166/400/Α’ 0012/ΠΟΛ. 1087/9-3-93 (Φ.Ε.Κ. 198Β’) κοινή απόφασητων Υπουργών Οικονομικών και Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων.
β)Προκειμένου για τυφλούς, βεβαίωση της αρμόδιας Διεύθυνσης της οικείας νομαρχίαςότι είναι γραμμένοι στο γενικό μητρώο τυφλών, που τηρείται σ’ αυτήν.
γ)Προκειμένου για νεφροπαθείς που τελούν υπό αιμοκάθαρση ή περιτοναϊκή κάθαρση ήέχουν κάνει μεταμόσχευση νεφρού, καθώς και πρόσωπα που πάσχουν από μεσογειακήδρεπανοκυτταρική και μικροδρεπανοκυτταρική αναιμία και κάνουν μεταγγίσειςαίματος, σχετική βεβαίωση του φορέα (νοσοκομείο, ιδιωτική κλινική κτλ) πουέκανε τη μεταμόσχευση νεφρούή που κάνειτην αιμοκάθαρση ή τις μεταγγίσεις, από την οποία να προκύπτει η κατάστασή τουςαυτή.
δ)Προκειμένου για ανάπηρους αξιωματικούς ή οπλίτες ή θύματα πολέμου, καθώς καιαναπήρους ή θύματα εθνικής αντίστασης ή εμφύλιου πολέμου, σύμφωνα με τιςδιατάξεις των νόμων 1543/1985 (Φ.Ε.Κ. 73 Α’) και 1863/1985 (Φ.Ε.Κ. 204Α’), όπως τροποποιήθηκαν με το νόμο 1976/1991(ΦΕΚ 184 Α), σχετική βεβαίωση της αρμόδιας Υπηρεσίας του Γενικού Λογιστηρίουτου Κράτους.
Ειδικάγια τους αναπήρους αξιωματικούς και οπλίτες, καθώς και τα θύματα πολέμου αρκούντα ενημερωτικά σημειώματα πληρωμής της σύνταξής τους, στα οποία αναγράφεται οδεκαψήφιος ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΗΤΡΩΟΥ της σύνταξής τους, ο οποίος πρέπει να αρχίζει από 3ή 4. Επίσης, ειδικά για τα πρόσωπα που έχουν υπαχθεί στις διατάξεις του ν.1579/1950 (Φ.Ε.Κ. 286 Α’) και ν.δ. 330/1947 (Φ.Ε.Κ. 84Α’), απαιτείταισχετική βεβαίωση της Ελληνικής Αστυνομίας.
Τέλος,ειδικά για αξιωματικούς οι οποίοι έχουν τεθεί σε κατάσταση πολεμικήςδιαθεσιμότητας ή για αξιωματικούς που εξαιτίας πολεμικού τραύματος ή νοσήματοςπου επήλθαν λόγω κακουχιών σε πολεμική περίοδο, βρίσκονται σε κατάστασηυπηρεσίας γραφείου, βεβαίωση της αρμόδιας κρατικής υπηρεσίας που τους χορηγείτις αποδοχές τους.
ΔΑΠΑΝΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ
α) Για την απόδειξη της καταβολής της διατροφής απότον ένα σύζυγο στον άλλο υποβάλλονται επικυρωμένο αντίγραφο της σχετικήςδικαστικής απόφασης ή της σχετικής συμβολαιογραφικής πράξης και β) υπεύθυνηδήλωση του ν. 1599/1986 του συζύγου που την εισέπραξε, στην οποία θααναγράφεται ο ΑΦΜ του, το ετήσιο ποσό που εισέπραξε και τα στοιχεία αυτού πουτην κατέβαλε.
α) αλλαγής εγκατάστασηςχρήσης καυσίμου από πετρέλαιο σε φυσικό αέριο ή για νέα εγκατάσταση φυσικούαερίου ηλιοθερμικών και φωτοβολταϊκών συστημάτων,
β) αντικατάστασης τουλέβητα πετρελαίου για την εγκατάσταση συστήματος τηλεθέρμανσης ή νέαςεγκατάστασης τηλεθέρμανσης, με σκοπό τη θέρμανση των σπιτιών,
γ) αγοράς και εγκατάστασηςηλιακών συλλεκτών για θέρμανση νερού (ηλιακοί θερμοσίφωνες) ή για εγκατάστασηκεντρικού κλιματισμού με χρήση ηλιακής ενέργειας,
δ) αγοράς αποκεντρωμένωνσυστημάτων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας που βασίζονται σε ανανεώσιμες πηγέςενέργειας (φωτοβολταϊκά, μικρές ανεμογεννήτριες), καθώς και συμπαραγωγήςηλεκτρισμού και ψύξης-θέρμανσης με χρήση φυσικού αερίου ή ανανεώσιμων πηγών και
ε) θερμομόνωσης κτηρίων πουήδη υπάρχουν και για τα οποία δεν προβλέπονταν η τοποθέτηση θερμομονωτικώνυλικών, απαιτούνται τα δικαιολογητικά που εκδίδονται σύμφωνα με τις διατάξειςτου Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων, όπως αυτές ισχύουν κάθε φορά.
Εάν οι προηγούμενες δαπάνες(α) έως (ε) αφορούν εργασίες που γίνονται σε πολυκατοικία, ο διαχειριστής τηςπολυκατοικίας εκδίδει και χορηγεί σε κάθε συνιδιοκτήτη συγκεντρωτική κατάστασηδαπανών, στην οποία επισυνάπτονται φωτοαντίγραφα των πρωτότυπων δικαιολογητικώνκαι στην οποία εμφανίζονται τα ονόματα των συνιδιοκτητών, τα χιλιοστά τουκαθενός και το ποσό της δαπάνης που αναλογεί στον καθένα.
Στις δαπάνες αυτέςπεριλαμβάνεται και το ποσό που καταβάλλεται για τέλη σύνδεσης στην εταιρείαπαροχής αερίου, ενώ δεν περιλαμβάνεται το ποσό που καταβάλλεται ως εγγύηση.
α) για τη διενέργειαδεξιώσεων γάμων και βαπτίσεων, η δαπάνη που καταβάλλεται σε κάθε είδους χώρουςεστίασης και ψυχαγωγίας,
β) που καταβάλλεται σεμεσίτες ακινήτων, ωδεία, σχολές χορού, ρυθμικής και μπαλέτου, σχολές πολεμικώντεχνών, πάλης και παρόμοιων αθλημάτων, γυμναστήρια, κολυμβητήρια, ινστιτούτα ήκέντρα αδυνατίσματος και αισθητικής, κομμωτήρια, διαιτολόγους, διατροφολόγους,ομοιοπαθητικούς, λογοθεραπευτές, μασέρ,
γ) που καταβάλλεται γιαπαροχή υπηρεσιών για την επισκευή και συντήρηση της εγκατάστασης και τωνσυσκευών κλιματισμού (ψύξη-θέρμανση), καθώς και αυτών εξαερισμού χώρων,
δ) που καταβάλλεται γιαπαροχή υπηρεσιών σε υδραυλικούς, ηλεκτρολόγους, ελαιοχρωματιστές και λοιπούςεπαγγελματίες που ασχολούνται με την επισκευή και συντήρηση οικοδομών, όπωςξυλουργούς, επαγγελματίες τοποθέτησης πλακιδίων, υαλοπινάκων και μεταλλικώνκουφωμάτων, συντηρητές καλοριφέρ, ασανσέρ κ.λπ. απαιτούνται τα δικαιολογητικάπου εκδίδονται σύμφωνα με τις διατάξεις του ΚΒΣ, όπως ισχύουν κάθε φορά.
2. Ποια δικαιολογητικά πρέπεινα υποβληθούν μαζί με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος για την απαλλαγή από τηντεκμαρτή δαπάνη διαβίωσης επιβατικών αυτοκινήτων Ι.Χ. και σκαφών αναψυχήςμήκους μέχρι 10 μέτρα;
Για την απαλλαγή από την τεκμαρτή δαπάνη διαβίωσης τωνκύριων και κατόχων επιβατικών αυτοκινήτων Ι.Χ. άνω των 14 φορολογήσιμων ίππωνκαι εργοστασιακής αξίας κάτω των 50.000 ευρώ, υποβάλλεται βεβαίωσηεργοστασιακής αξίας. Ειδικότερα:
α)Για τα αυτοκίνητα άνω των 14 φορολογήσιμων ίππων που αποκτήθηκαν από 1.1.1993και μετά και έχουν έτος πρώτης κυκλοφορίας στην Ελλάδα μέχρι 31.12.1992 (δηλαδήείναι ηλικίας άνω των 10 ετών), δεν υποβάλλεται βεβαίωση εργοστασιακής αξίας,αλλά φωτοαντίγραφο της άδειας κυκλοφορίας.
β)Για τα αυτοκίνητα άνω των 14 φορολογήσιμων ίππων που αποκτήθηκαν καινούργια από1.1.1993 και μετά και η αξία αγοράς τους (αξία τιμολογίου) είναι μικρότερη των50.000 ευρώ, δεδομένου ότι και η εργοστασιακή θα είναι χαμηλότερη του ποσούαυτού, δεν προσκομίζεται βεβαίωση εργοστασιακής αξίας αλλά υποβάλλεται υπεύθυνηδήλωση του υποχρέου, όπου αναγράφεται η αξία του τιμολογίου της αντιπροσωπείας,όπως αυτή δηλώθηκε ως τεκμήριο αγοράς κατά το χρόνο απόκτησής του.
Ανο αγοραστής είναι κάτοικος Ελλάδας και το αυτοκίνητο το εισήγαγε καινούργιο απότο εξωτερικό, θα υποβάλει επίσης υπεύθυνη δήλωση για την αξία αγοράς του αυτοκινήτου,όπως τη δήλωσε ως τεκμήριο απόκτησης το έτος της αγοράς (αξία αγοράς στοεξωτερικό συν έξοδα για την κυκλοφορία του στην Ελλάδα), εφόσον αυτή είναιμικρότερη των 50.000 ευρώ.
Ανη αξία αγοράς, όπως δηλώθηκε ως τεκμήριο απόκτησης, υπερβαίνει το ποσό των50.000 ευρώ, υποβάλλεται βεβαίωση εργοστασιακής αξίας.
γ)Για τα αυτοκίνητα άνω των 14 φορολογήσιμων ίππων που αποκτήθηκαν μετά την1.1.1993 μεταχειρισμένα, με έτος πρώτης κυκλοφορίας στην Ελλάδα μετά την1.1.1993, υποβάλλεται βεβαίωση εργοστασιακής αξίας.
δ)Για τα αυτοκίνητα άνω των 14 φορολογήσιμων ίππων που έχουν εισαχθεί από τουςίδιους τους φορολογουμένους από το εξωτερικό και πρωτοκυκλοφόρησαν στην Ελλάδαμετά την 1.1.1993, είτε καινούργια είτε μεταχειρισμένα, εφόσον δεν υπάρχουναντιπροσωπείες αυτών στη χώρα μας, δεν υποβάλλεται βεβαίωση εργοστασιακής αξίαςαλλά υπεύθυνη δήλωση, από το φορολογούμενο που το εισήγαγε, για τηνεργοστασιακή αξία, όπως αυτή προσδιορίστηκε στο τελωνείο για την επιβολή τουτέλους ταξινόμησης.
Οιβεβαιώσεις εργοστασιακής αξίας χορηγούνται, κατόπιν αιτήσεως τωνφορολογουμένων, από τα μέλη του Συνδέσμου Εισαγωγέων Αντιπροσώπων Αυτοκινήτων(ΣΕΑΑ) μέσω των επίσημων εμπόρων (Dealer) και αναφέρουν τον αριθμόπλαισίου του οχήματος και την εργοστασιακή του αξία. Επίσης οι βεβαιώσειςαναφέρουν το ονοματεπώνυμο των ιδιοκτητών ή κατόχων και τον αριθμό της άδειαςκυκλοφορίας του αυτοκινήτου, όπως τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από τις αιτήσειςτων ενδιαφερομένων.
Ταπαραπάνω δικαιολογητικά εφόσον έχουν ήδη υποβληθεί με την προηγούμενη δήλωσηκαι εφόσον η φετινή δήλωση υποβάλλεται στην ίδια Δ.Ο.Υ. δεν υποβάλλονται ξανά.
ε)Για τα αυτοκίνητα που αποκτήθηκαν καινούργια από 1.1.2004 και εξήςαπαιτούνται τα εξής, κατά περίπτωση δικαιολογητικά:
Ι)Ανη αξία αγοράς τους (τιμολογίου) είναι μεγαλύτερη των 50.000 ευρώ, βεβαίωσηεργοστασιακής αξίας.
ΙΙ)Εάνη αξία αγοράς τους (τιμολογίου) είναι μικρότερη των 50.000 ευρώ, δεδομένου ότικαι η εργοστασιακή θα είναι χαμηλότερη του ποσού αυτού, το τιμολόγιο αγοράς.
Γιατα αυτοκίνητα που αποκτήθηκαν από 1.1.2004 και μετά μεταχειρισμένα εάνέχουν έτος πρώτης κυκλοφορίας στην Ελλάδα μέχρι 31.12.1992 ή από 1.1.1993 καιμετά αλλά είναι κάτω των 14 ίππων, υποβάλλεται φωτοαντίγραφο της άδειαςκυκλοφορίας, ενώ εάν έχουν έτος πρώτης κυκλοφορίας από 1.1.1993 και μετά καιείναι άνω των 14 ίππων, υποβάλλεται βεβαίωση εργοστασιακής αξίας.
Εάνέχουν εισαχθεί από τους ίδιους τους φορολογούμενους από το εξωτερικό, είτεκαινούργια είτε μεταχειρισμένα και δεν υπάρχουν αντιπροσωπείες αυτών στη Χώραμας, υπεύθυνη δήλωση, από το φορολογούμενο που το εισήγαγε, για τηνεργοστασιακή αξία, όπως αυτή προσδιορίστηκε στο Τελωνείο για την επιβολή τουτέλους ταξινόμησης.
Εάνη εισαγωγή πραγματοποιήθηκε από ελεύθερους εμπόρους που δεν είναιεξουσιοδοτημένοι (dealer), βεβαίωση εργοστασιακής αξίας, που θα χορηγείταιαπό τους εμπόρους αυτούς, οι οποίοι βεβαιώνουν την εργοστασιακή αξία τωναυτοκινήτων με βάση τη διασάφηση του εκτελωνισμού.
Ταίδια δικαιολογητικά απαιτούνται για τα αυτοκίνητα που αποκτήθηκαν από 1.1.2005και μετά.
στ)Για την απαλλαγή από την τεκμαρτή δαπάνη διαβίωσης σκαφών αναψυχής ολικούμήκους μέχρι 10 μέτρα, υποβάλλεται υπεύθυνη δήλωση του κυρίου ή κατόχου ότι τοσκάφος έχει ολικό μήκος κάτω των 10 μέτρων και ότι δεν έχει ναυτολογημένοπλήρωμα για ολόκληρο ή μέρος του έτους.
3. Ποιαδικαιολογητικά πρέπει να υποβληθούν με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος για τηναπαλλαγή από το τεκμήριο απόκτησης περιουσιακών στοιχείων, στην περίπτωσηαγοράς τους με επαναπατριζόμενα κεφάλαια;
Γιατη μη εφαρμογή του τεκμηρίου απόκτησης περιουσιακών στοιχείων στην περίπτωσηπου αυτά αγοράζονται με επαναπατριζόμενα κεφάλαια, υποβάλλεται το λογιστικόπαραστατικό της συναλλαγής – εισαγωγής των κεφαλαίων που εκδίδει η τράπεζα πουδιενεργεί την εισαγωγή, όπως ορίζεται με την 1070412/11007/Β0012/ΠΟΛ.1110/1.11.2004 απόφαση του Υπουργού Οικονομίας και Οικονομικών.
ΗΤράπεζα εκδίδει ένα παραστατικό το οποίο είναι μοναδικό. Σε περίπτωση κοινούλογαριασμού ο ένας από τους συνδικαιούχους παίρνει το πρωτότυπο και οι λοιποίεπικυρωμένα φωτοαντίγραφα αυτού, στα οποία πάνω σημειώνουν ενυπόγραφα ποιοςέχει πάρει το πρωτότυπο και ποια είναι η Δ.Ο.Υ. του.
4. Τα γεωργικά εισοδήματα συμπληρώνονται και στοΕ3;
Τα φυσικά πρόσωπα πουασκούν γεωργική εκμετάλλευση και τα οποία δεν τηρούν ή τηρούν βιβλία Β’Κατηγορίας του Κ.Β.Σ. δεν συνυποβάλλουν το έντυπο Ε3. Αντίθετα, το Ε3 θασυνυποβληθείμε το έντυπο Ε5 από τουςυποχρέους που δηλώνουν εισοδήματα από γεωργική εκμετάλλευση.
5. Πώς αποδεικνύεται ότι ένα ακίνητο παρέμεινεκενό;
Πρέπει να προσκομίζονταιφωτοαντίγραφα των λογαριασμών της Δ.Ε.Η. ή οποιοδήποτε άλλο στοιχείο, όπωςλογαριασμοί ύδρευσης, κοινοχρήστων κ.λ.π. από τα οποία να αποδεικνύεται ότι τοακίνητο ήταν κενό το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
6. Πώς φορολογούνται εισοδήματα που αποκτήθηκανστην αλλοδαπή;
Πρώτα εξετάζουμε τιπροβλέπει η σύμβαση αποφυγής της διπλής φορολογίας του εισοδήματος που τυχόνισχύει, μεταξύτου συγκεκριμένου κράτουςμε την Ελλάδα. Αν δεν προβλέπεται κάτι διαφορετικό ή δεν υπάρχει σύμβαση, τότετο εισόδημα που αποκτήθηκε στην αλλοδαπή προστίθεται στα υπόλοιπα εισοδήματακαι φορολογείται.
Σημειώνεται ότι από τοοικον. έτος 1993 (χρήση 1/1-31/12/1992) οι συντάξεις του εξωτερικού υπάγονταισε φόρο εισοδήματος στην Ελλάδα. Ο φόρος ο οποίος τυχόν καταβλήθηκε στηναλλοδαπή, για το εισόδημα που προέκυψε σ’ αυτή, εκπίπτει από το φόρο πουαναλογεί στο συνολικό του εισόδημα, μέχρι όμως του ποσού του φόρου που αναλογείγια το εισόδημα της αλλοδαπής στην Ελλάδα, με την επιφύλαξη των όσωνπροβλέπονται από τη διμερή σύμβαση, αν υπάρχει.
7. Ποιο ποσό κεφαλαίου προηγούμενων ετών πουφορολογήθηκε ή νόμιμα έχειαπαλλαχθείαπό τη φορολογία, αναγνωρίζεται για την κάλυψη τεκμαρτής δαπάνης;
Ποσό που προκύπτει από τοσυμψηφισμό των θετικών και αρνητικών στοιχείων, καθώς και οποιοδήποτε άλλο ποσόπου αποδειγμένα έχει εισπραχθεί. Αν δεν υπάρχουν δαπάνες του άρθρου 16 του ν.2238/1994 ή είναι κάτω από2.900,00ευρώ, το ποσό που θα εκπεσθείδεν μπορείνα είναι κατώτερο των 2.900,00 ευρώ (Άρθρο 19 ν. 2238/1994).
Εφιστάταιη προσοχή, καθόσον με την παρ. 17 του άρθρου 2 του ν. 2065/1992 καταργήθηκε οπεριορισμός της πενταετίας.
8. Σε ποιόν κωδικό θα καταχωρηθεί η σύνταξηπολύτεκνης μητέρας;
Σταποσά που απαλλάσσονταιαπό το φόρο.Για το οικον. έτος 2009 στους κωδ. 659-660.
9. Οι δαπάνες προμήθειας φαρμάκων αναγνωρίζονται ωςέξοδα;
Μόνονταφάρμακα που χορηγήθηκανκατά τη νοσηλείασε νοσοκομεία ή κλινικές, τα οποίασυμπεριλαμβάνονταιστα έξοδα νοσηλείας.
10. Πώς πρέπει να δηλωθούνοι αναδρομικές αποδοχές, οι οποίεςεισπράχθηκαν μέσα στο διαχειριστικό έτος 2008 και δεν υπάγονταιστις διατάξεις της περίπτωσης δ τηςπαραγράφου 4 του άρθρου 45 του ν.2238/1994;
Μεσυμπληρωματικές δηλώσειςστο έτος πουανάγονται.
11. Σε περίπτωση διάστασηςτων συζύγωνκαι υποβολής χωριστών δηλώσεων, χωρίς την προσκόμισηαντιγράφου αγωγήςγια διαζύγιο ή διατροφής ή πρακτικό κατανομήςτης κοινής περιουσίας για συναινετικό διαζύγιο, ποια δικαιολογητικά πρέπει νασυνυποβάλλουν με τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος;
Δεν ορίζονται άλλασυγκεκριμένα δικαιολογητικά. Είναι θέμα πραγματικό.
12. Ποιες οι τιμές ζώνης για τον προσδιορισμό τουετήσιου τεκμαρτού μισθώματος για ιδιοκατοικούμενη ή μισθούμενη κύρια κατοικίαπάνω από 200 τ.μ. και δευτερεύουσες κατοικίες πάνω από 150 τ.μ.;
Γιατον υπολογισμό του τεκμαρτού μισθώματος λαμβάνεται υπόψη η τιμή ζώνης πουισχύει την 1η Ιανουαρίου της φορολογούμενης περιόδου.
13. Ισχύουν οι άτυπες δωρεές για την κάλυψητεκμηρίων;
Μόνοοι δωρεές χρηματικών ποσών για τις οποίες η οικεία φορολογική δήλωση έχειυποβληθεί μέχρι τη λήξη του έτους στο οποίο πραγματοποιήθηκε η σχετική δαπάνη.
14. Πώς μπορεί ο αγρότης, του οποίου το εισόδημαπροσδιορίζεται με το αντικειμενικό σύστημα, να αποδείξει την ύπαρξη κεφαλαίουπροηγούμενων χρόνων για τη δικαιολόγηση τεκμηρίου;
Με βάση τα καθαρά κέρδη πουέχει αναγράψει στις δηλώσεις του (σχετ.1078888/1256/Α0012/2-7-1998 ΠΟΛ 1187).
15. Ποια είναι η αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την κατάθεσηιδιωτικών συμφωνητικών μισθώσεως ακινήτων;
Οποιαδήποτε ΔΟΥ.
16. Ποιες είναι οι προθεσμίες κατάθεσης τωνιδιωτικών συμφωνητικών μίσθωσης ακινήτων;
Μέσα σε 30 ημέρες από τησύνταξή τους (άρθρο 77 ν. 2238/1994).
17. Ποια δικαιολογητικά απαιτούνται και ποια έντυπαθα συμπληρωθούν για έκδοση πιστοποιητικών που αφορούν μεταβιβάσεις ακινήτων ήαγωγές εξώσεων;
Προκειμένου να γίνει μεταβίβασηακινήτου απαιτείται να υποβληθεί στο συμβολαιογράφο υπεύθυνη δήλωση ότι έχουνδηλωθεί εμπρόθεσμα τα μισθώματα του ακινήτου κατά την τελευταία διετία πριν απότη μεταβίβαση, ή ότι το ακίνητο δεν απέφερε εισόδημα κατά την τελευταίαπενταετία. Προκειμένου για μεταβίβαση γεωργικού ακινήτου υποβάλλεται υπεύθυνηδήλωση ότι δηλώθηκε εμπρόθεσμα ή εκπρόθεσμα το γεωργικό εισόδημα.Διατηρείται το πιστοποιητικό του άρθρου 81του ν.2238/1994 στην περίπτωση εκδίκασης αγωγής έξωσης και στην περίπτωση εκπρόθεσμηςυποβολής δήλωσης (άρθρο 26 ν.3220/ΦΕΚ 15Α/28.1.2004).
18. Ποια δικαιολογητικά απαιτούνται για τηναναγνώριση ως προστατευομένων μελών των άγαμων τέκνων μέχρι 20 ετών που δεσπουδάζουν και των άγαμων μέχρι 27 ετών που σπουδάζουν, εφόσον είναι γραμμέναστα Μητρώα ανέργων του ΟΑΕΔ.
Απαιτείται,εκτός από τη βεβαίωση της σχολής εάν το τέκνο σπουδάζει και βεβαίωση του ΟΑΕΔ,υπογεγραμμένη από τον Προϊστάμενο της αρμόδιας υπηρεσίας του, ότι μέσα στο έτος2008 ήταν εγγεγραμμένο στα μητρώα ανέργων του.
19. Πώς υπολογίζεται η προκαταβολή φόρου επόμενουοικονομικού έτους σεφορολογουμένους μεεισοδήματα από μισθωτές υπηρεσίες και εισοδήματα από λοιπές πηγές;
Ωςπροκαταβολή υπολογίζεται το πενήντα πέντε τοις εκατό (55%) του φόρου πουαναλογεί στο συνολικό (πραγματικό ή τεκμαρτό) εισόδημα το κρινόμενο έτος. Ανυπάρχουν εισοδήματα για τα οποία ο φόρος παρακρατήθηκε στην πηγή, ο φόρος αυτόςθα εκπεσθεί από το φόρο που πρέπει να βεβαιωθεί ως προκαταβολή.
20. Πώς υποβάλλεται η φορολογική δήλωση σεπερίπτωση θανάτου ενός των συζύγων;
Υποβάλλονταιχωριστές δηλώσεις. Δηλαδή, μία στο όνομα του αποβιώσαντος, η οποία υποβάλλεταιαπό τους κληρονόμους αυτού και μία στο όνομα του άλλου συζύγου.
21. Ποια η φορολογική κλίμακα που θα φορολογηθούντα εισοδήματα του οικον. έτους 2009 (χρήση 1.1-31.12.2008);
22. Σε ποιο εισόδημα επιβάλλεται συμπληρωτικόςφόρος;
Στοακαθάριστο ποσό από ακίνητα, εκτός από το απαλλασσόμενο εισόδημα απόιδιοκατοίκηση, με συντελεστή 1,5%. Για κατοικίες που έχουν επιφάνεια πάνω από300 τ.μ. η καθεμιά ο συντελεστής γίνεται 3%.
ΘΕΜΑΤΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ
Α. ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΩΝ - ΔΩΡΕΩΝ - ΓΟΝ. ΠΑΡΟΧΩΝ
1.Ποιος είναι υπόχρεος για την υποβολή της δήλωσης φόρουκληρονομιάς;
Ο κληρονόμος ή ο νόμιμοςαντιπρόσωπός του (άρθρο 61 του Κώδικα Φορολογίας Κληρονομιών – Δωρεών - Γονικώνπαροχών, ο οποίος κυρώθηκε με το ν. 2961/01).
2.Ποια είναι η προθεσμία υποβολής τηςδήλωσης φόρου κληρονομιάς;
Μέσα σε έξι μήνες, αν οκληρονομούμενος πέθανε στην Ελλάδα, ή μέσα σε ένα χρόνο, αν ο κληρονομούμενος ήοι κληρονόμοι ή οι κληροδόχοι διέμεναν κατά το χρόνο θανάτου στην αλλοδαπή.
Η προθεσμία αρχίζει από :
το θάνατο τουκληρονομουμένου
τη δημοσίευση της διαθήκηςή
τη δημοσίευση τηςτελεσίδικης απόφασης που κηρύσσει την αφάνεια ή
το θάνατο του υπόχρεου σεδήλωση, αν αυτός δεν υπέβαλε δήλωση ή
το διορισμό των κηδεμόνωνσχολαζουσών κληρονομιών, των εκτελεστών διαθήκης, των συνδίκων πτώχευσης ή
την αναγνώρισή τους, σεπερίπτωση κληρονόμων σχολαζουσών κληρονομιών ή
το χρόνο που ορίζεται σταάρθρα 7 και 8 του Κώδικα.
Η κατά τα άνω εξάμηνη ήετήσια προθεσμία μπορεί να παραταθεί για τρεις (3) κατ΄ ανώτατο όριο μήνες, μεαπόφαση του προϊσταμένου της αρμόδιας Δ.Ο.Υ., αν συντρέχουν αποχρώντες λόγοι(άρθρα 62, 63 και 64).
3.Ποια δικαιολογητικά απαιτούνται κατά την υποβολή δηλώσεωνφόρου κληρονομιάς;
α) Ληξιαρχική πράξη θανάτου
β) αντίγραφο διαθήκης
γ) κληρονομητήριο ήπιστοποιητικό της αρμόδιας δημοτικής ή κοινοτικής αρχής περί του είδους και τουβαθμού συγγενείας προς τον κληρονομούμενο
δ) πιστοποιητικό τουΓραμματέα Πρωτοδικών περί μη δημοσιεύσεως νεότερης διαθήκης ή περί μη δημοσιεύσεωςδιαθήκης στην περίπτωση της εξ αδιαθέτου διαδοχής
ε) πιστοποιητικό για τηνηλικία του επικαρπωτή, όταν για τον προσδιορισμό της αξίας λαμβάνεται υπόψη ηηλικία αυτού
στ) έγγραφο νομιμοποιήσεως,σε περίπτωση πληρεξουσίου
ζ) τα έγγραφα που αποδεικνύουντη μετάθεση του χρόνου γένεσης της φορολογικής υποχρέωσης
η) αποδεικτικά χρεών τηςκληρονομιάς
(άρθρο 67).
4.Ποια είναι αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την παραλαβή δηλώσεων φόρουκληρονομιάς;
Η Δ.Ο.Υ. της κατοικίας τουκληρονομουμένου ή η Δ.Ο.Υ. Κατοίκων Εξωτερικού, αν ο κληρονομούμενος ήτανκάτοικος αλλοδαπής.
Αν όμως ο κληρονομούμενοςείχε την κατοικία του στην αλλοδαπή, αλλά πέθανε στην Ελλάδα, αρμόδια είναι ηΔ.Ο.Υ. του τόπου θανάτου.
Ως κατοικία τουκληρονομουμένου θεωρείται αυτή που προκύπτει από το ΑΦΜ αυτού (άρθρο 66).
5.Ποιος είναι υπόχρεος υποβολής δήλωσης φόρου δωρεάς - γονικήςπαροχής;
Είναι οι συμβαλλόμενοιδωρητής – δωρεοδόχος, γονέας - τέκνο και, σε περίπτωση άτυπης δωρεάς, οδωρεοδόχος (άρθρο 85).
6.Ποια είναι αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την παραλαβή δήλωσης φόρουδωρεάς- γονικής παροχής;
Ο προϊστάμενος της Δ.Ο.Υ.της κατοικίας του δωρητή. Ως κατοικία του δωρητή θεωρείται αυτή που προκύπτειαπό το ΑΦΜ αυτού. (άρθρο 87).
7.Ποια είναι η προθεσμία υποβολής της δήλωσης φόρου δωρεάς-γονικής παροχής;
Η δήλωση υποβάλλεται πριναπό την κατάρτιση του συμβολαίου, το οποίο συντάσσεται με βάση θεωρημένοαντίγραφο της δήλωσης, και, προκειμένου για άτυπες δωρεές, μέσα σε έξι μήνεςαπό την παράδοση του αντικειμένου της δωρεάς στο δωρεοδόχο (άρθρο 86).
8.Ποιες είναι οι προϋποθέσεις απαλλαγής από το φόροκληρονομιών και γονικών παροχών για την απόκτηση της πρώτης κατοικίας;
Ο κληρονόμος (σύζυγος ήτέκνο του κληρονομουμένου) ή το τέκνο που αποκτά τη γονική παροχή ή ο σύζυγοςαυτού ή τα ανήλικα τέκνα τους, να μην έχουν δικαίωμα πλήρους κυριότητας ήεπικαρπίας ή οίκησης σε άλλη οικία ή διαμέρισμα που πληροί τις στεγαστικέςανάγκες της οικογένειάς τους ή δικαίωμα πλήρους κυριότητας επί οικοπέδουοικοδομήσιμου ή επί ιδανικού μεριδίου οικοπέδου, στα οποία αντιστοιχεί εμβαδόνκτίσματος που πληροί τις στεγαστικές τους ανάγκες και βρίσκονται σε δήμο ήκοινότητα με πληθυσμό άνω των 3.000 κατοίκων (άρθρα 26 ενότητα Α΄ και 43ενότητα Α΄).
9.Ποια είναι τα αφορολόγητα ποσά για την απόκτηση πρώτηςκατοικίας αιτία θανάτου ή γονικής παροχής;
Η απαλλαγή παρέχεται γιααξία ακινήτου, που αντιστοιχεί σε εμβαδό κατοικίας έως διακόσια (200) τ.μ., τοοποίο προσαυξάνεται κατά είκοσι πέντε (25) τ.μ. για το τρίτο και καθένα από ταεπόμενα ανήλικα τέκνα των οποίων την επιμέλεια έχει ο δικαιούχος. Στιςκληρονομιές η προσαύξηση ισχύει εφόσον στο δικαιούχο κληρονόμο ή κληροδόχοπεριέρχεται μία μόνο κατοικία ή ένα οικόπεδο εξ ολοκλήρου και κατά πλήρηκυριότητα και όχι ποσοστό εξ αδιαιρέτου (άρθρα 26 ενότητα Α΄ και 43 ενότηταΑ΄).
10.Ποιες είναι οι προϋποθέσεις της αγροτικής απαλλαγής στηφορολογία κληρονομιών, δωρεών, γονικών παροχών;
-Ο κληρονόμος ή δωρεοδόχοςνα είναι παιδί, σύζυγος, γονέας, αδελφός ή εγγονός του δικαιοπαρόχου(κληρονομουμένου -δωρητή)
-Οι κληρονόμοι ή δωρεοδόχοινα ασχολούνται κατά κύριο επάγγελμα με τη γεωργία ή κτηνοτροφία και
-η έκταση ναχρησιμοποιείται για 15 χρόνια συνεχώς και αποκλειστικά για γεωργοκτηνοτροφικήεκμετάλλευση (άρθρο 26 ενότητα Β΄).
11.Γεωργικές απαλλαγές
Δεν φορολογείται η αιτίαθανάτου, γονικής παροχής ή δωρεάς μεταβιβαζόμενη γεωργική ή κτηνοτροφική έκτασημαζί με τις εγκαταστάσεις που βρίσκονται πάνω σε αυτήν και εξυπηρετούναποκλειστικά την εκμετάλλευσή της, με τις πιο πάνω προϋποθέσεις.
Ανεξάρτητα από την πιο πάνωαπαλλαγή και πρόσθετα σ΄ αυτή, όταν η κληρονομική μερίδα αποτελείται κατά τομισό τουλάχιστον της αξίας της από γεωργοκτηνοτροφικά περιουσιακά στοιχεία, οκληρονομούμενος ασχολείτο κατά κύριο επάγγελμα με γεωργοκτηνοτροφικές εργασίες,ο κληρονόμος είναι ανήλικος ή ασχολείται κατά κύριο επάγγελμα σε γεωργικέςγενικά εργασίες και η κληρονομιά περιέρχεται σε κατιόντες ή ανιόντες ή σύζυγοκληρονομουμένου, αφαιρείται και δε φορολογείται το τριπλάσιο ποσό τωναφορολογήτων της Α΄ και Β΄ κατηγορίας, δηλαδή ποσό 285.000 € για κληρονόμους που εντάσσονται στην Α΄ κατηγορία και 60.000 € για κληρονόμους πουεντάσσονται στη Β΄ κατηγορία.
12.Σε πόσες δόσεις καταβάλλεται ο φόρος κληρονομιών, δωρεών καιγονικών παροχών;
α) Σε 3 ίσες διμηνιαίεςδόσεις, αν η βεβαίωση έγινε (για κληρονομιά της Α΄και Β΄ κατηγορίας ήδικαιούχους γονικής παροχής) με βάση τη δήλωση του υποχρέου καιαφορά ακίνητα.
β) Σε 6 ίσες διμηνιαίεςδόσεις αν η βεβαίωση του φόρου έγινε με βάση τη δήλωση του υποχρέου και αφοράσε λοιπά περιουσιακά στοιχεία ή ως τίτλος βεβαίωσης ελήφθη η απόφασηδιοικητικού δικαστηρίου και δικαστικού συμβιβασμού .
γ) Σε 12 ισόποσεςδιμηνιαίες δόσεις, μετά από δήλωση κληρονόμων της Γ΄ κατηγορίας, όσον αφορά σεκάθε φύσεως περιουσιακά στοιχεία.
Σε όλες τις πιο πάνωπεριπτώσεις, κάθε μία από τις δόσεις δεν μπορεί να είναι μικρότερη των 500 € πλην της τελευταίας
Σε περίπτωση κληρονομιάς,αν ο κληρονόμος είναι ανήλικος, ο αριθμός των δόσεων διπλασιάζεται.
13.Ποιος είναι ο χρόνος φορολογίας για την κτήση αιτία θανάτου;
Κατά κανόνα χρόνοςφορολογίας είναι ο χρόνος θανάτου. Ο χρόνος φορολογίας μετατίθεται σεμεταγενέστερο του θανάτου χρονικό σημείο αυτοδίκαια στις περιπτώσειςαναβλητικής αίρεσης, επιδικίας περί το κληρονομικό δικαίωμα ή περί τηνκληρονομιά, διαχωρισμού επικαρπίας από την κυριότητα, αναγκαστικής απαλλοτρίωσηςκ.λ.π. ή με απόφαση του προϊσταμένου της αρμόδιας Δ.Ο.Υ. στις περιπτώσεις τουάρθρου 8 του Κώδικα (άρθρα 7 και 8).
14.Πότε παραγράφεται το δικαίωμα τουδημοσίου για επιβολή φόρου κληρονομιάς ή δωρεάς, γονικής παροχής;
Παραγράφεται μετά τηνπάροδο 10 ετών αν υποβλήθηκε δήλωση, ή 15 ετών αν δεν υποβλήθηκε δήλωση.
Ανεξάρτητα από τα παραπάνωτο δικαίωμα του δημοσίου είναι παραγραμμένο για όλες τις υποθέσεις για τιςοποίες η φορολογική υποχρέωση γεννήθηκε μέχρι 31-12-1989 (άρθρο 102).
15.Ποια είναι τα αφορολόγητα όρια και οιφορολογικοί συντελεστές στη φορολογία κληρονομιών και γονικών παροχών;
α)Η γονική παροχή και η κληρονομιά ακινήτων ή εμπράγματων δικαιωμάτων επίακινήτων σε συγγενείς που υπάγονται στην Α΄και Β΄ κατηγορία υπόκειται σεφόρο, ο οποίος υπολογίζεται αυτοτελώς με συντελεστή ένα τοις εκατό (1%), μετάτην αφαίρεση αξίας ενενήντα πέντε χιλιάδων (95.000) ευρώ, προκειμένου γιασυγγενείς που υπάγονται στην Α΄ κατηγορία, και είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ,προκειμένου για συγγενείς που υπάγονται στη Β΄ κατηγορία. Τα ποσά τουπροηγούμενου εδαφίου αφαιρούνται κατ’ αρχήν από την αξία των κληρονομιαίωνακινήτων και, στην περίπτωση που η αξία των ακινήτων υπολείπεται των ποσώναυτών, αφαιρούνται κατά σειρά από την αξία των μετοχών και των λοιπών περιουσιακώνστοιχείων.
Ηγονική παροχή και η κληρονομιά εισηγμένων στο χρηματιστήριο μετοχών, ομολογιών,ιδρυτικών και λοιπών γενικά τίτλων των εμπορικών εταιρειών, δημοσίων χρεογράφωνή άλλων τέτοιας φύσης αξιών υπόκειται σε φόρο αυτοτελώς με συντελεστή έξη τοιςχιλίοις (6‰) προκειμένου για συγγενείς που υπάγονται στην Α΄ κατηγορία, και με συντελεστή ένα και δύο δέκατα τοις εκατό(1,2%), προκειμένου για συγγενείς που υπάγονται στη Β΄ κατηγορία. Η γονική παροχή και η κληρονομιά μη εισηγμένων στοχρηματιστήριο μετοχών και λοιπών τίτλων κινητών αξιών, εταιρικών μερίδων ήμεριδίων, ποσοστών συμμετοχής σε κοινωνία αστικού δικαίου, που ασκεί επιχείρησηή επάγγελμα, και συνεταιριστικών μερίδων υπόκειται σε φόρο αυτοτελώς μεσυντελεστή ένα και δύο δέκατα τοις εκατό (1,2%), προκειμένου για συγγενείς πουυπάγονται στην Α΄ κατηγορία, και μεσυντελεστή δύο και τέσσερα δέκατα τοις εκατό (2,4%), προκειμένου για συγγενείςπου υπάγονται στη Β΄ κατηγορία.
Η αιτία θανάτου κτήσητων λοιπών περιουσιακών στοιχείων σε συγγενείς που υπάγονται στην Α΄ και Β΄ κατηγορία υπόκειται σε φόρο αυτοτελώς με συντελεστή δέκα τοιςεκατό (10%).
β)Η κληρονομιά των κάθε φύσεως περιουσιακών στοιχείων σε κληρονόμους πουυπάγονται στη Γ΄ κατηγορία υπόκειταισε φόρο ο οποίος υπολογίζεται για κάθε κληρονομική μερίδα ή κληροδοσία με βάσητην εξής φορολογική κλίμακα:
Κλιμάκια(σε ευρώ)
Συντελεστήςκλιμακίου (%)
Φόρος Κλιμακίου (σε ευρώ)
Φορολογητέαπεριουσία (σε ευρώ)
Φόροςπου αναλογεί (σε ευρώ)
6.000
---
---
6.000
---
66.000
20
13.200
72.000
13.200
195.000
30
58.500
267.000
71.700
Υπερβάλλον
40
16.Ποια είναι τα αφορολόγητα όρια και οιφορολογικοί συντελεστές στη φορολογία δωρεών;
Στη φορολογία δωρεών οφόρος υπολογίζεται με τις πιο κάτω φορολογικές κλίμακες:
ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ Α΄
Κλιμάκια
Συντελεστήςκλιμακίου (%)
Φόροςκλιμακίου
Φορολογητέαπεριουσία
Φόρος πουαναλογεί
95.000
---
---
95.000
---
25.000
5
1.250
120.000
1.250
145.000
10
14.500
265.000
15.750
Υπερβάλλον
20
ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ Β΄
Κλιμάκια(σε €)
Συντελεστήςκλιμακίου (%)
Φόροςκλιμακίου (σε €)
Φορολογητέαπεριουσία
(σε €)
Φόρος πουαναλογεί
20.000
---
---
20.000
---
55.000
10
5.500
75.000
5.500
195.000
20
39.000
270.000
44.500
Υπερβάλλον
30
ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ Γ΄
Κλιμάκια
Συντελεστήςκλιμακίου (%)
Φόροςκλιμακίου
Φορολογητέαπεριουσία
Φόρος πουαναλογεί
6.000
---
---
6.000
---
66.000
20
13.200
72.000
13.200
195.000
30
58.500
267.000
71.700
Υπερβάλλον
40
17.Υπάρχει επιπλέον απαλλασσόμενο ποσό όταν κληρονόμος είναισύζυγος ή ανήλικο τέκνο του κληρονομουμένου;
Μετά την 1-1-2003, όταν κληρονόμος είναι σύζυγος ήανήλικο τέκνο του κληρονομουμένου, απαλλάσσεται από το φόρο κληρονομιάς αξίακληρονομιαίας περιουσίας μέχρι 300.000 € για κάθε κληρονόμο. Μετά την απαλλαγήαυτή εφαρμόζονται όλες οι λοιπές απαλλαγές, μειώσεις και αφορολόγητα.
Β.ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ
1.Ποιο είναι τοαντικείμενο του φ.μ.α. και ποιος ο υπόχρεος για την καταβολή του φόρου;
Σε κάθε μεταβίβαση ακινήτου με αντάλλαγμα και σύσταση εμπραγμάτου σεακίνητο δικαιώματος καθώς και σε μεταβίβαση πλοίου με ελληνική σημαίαεπιβάλλεται φόρος στην αξία αυτών και υπόχρεος για την καταβολή του είναι οαγοραστής.
2.Ποια είναι η αρμόδιαΔ.Ο.Υ. για την υποβολή της δήλωσης;
Για κάθεμεταβίβαση ακινήτου οι συμβαλλόμενοι υποχρεούνται πριν από τη σύνταξη τουσυμβολαίου, να επιδώσουν κοινή δήλωση φ.μ.α. προς τον αρμόδιο ΠροϊστάμενοΔ.Ο.Υ. της περιφέρειας στην οποία βρίσκεται το ακίνητο.
3.Σε πόσα αντίγραφαυποβάλλεται η δήλωση;
Η δήλωσηυποβάλλεται σε δύο αντίγραφα εκ των οποίων το ένα κρατείται από τον Προϊστάμενοτης Δ.Ο.Υ. και το δεύτερο, αφού βεβαιωθεί από τον Προϊστάμενο της Δ.Ο.Υ. γιατην ακρίβεια της αντιγραφής, παραδίδεται στον συμβαλλόμενο.
4.Επιτρέπεται η επίδοσητης δήλωσης σε αναρμόδιο Προϊστάμενο Δ.Ο.Υ.;
Επιτρέπεται η επίδοση της δήλωσης σε αναρμόδιο Προϊστάμενο Δ.Ο.Υ., ότανείναι δύσκολη η επίδοσή της στον αρμόδιο Προϊστάμενο, λόγω του ότι η έδρα αυτούείναι σε διαφορετική πόλη από εκείνη που καταρτίζεται η σύμβαση, ο οποίος, αφούκαταχωρήσει τη δήλωση αυτή στο βιβλίο δηλώσεων, υποχρεούται να την αποστείλειστον αρμόδιο Προϊστάμενο Δ.Ο.Υ. προς έλεγχο.
Επίσης, αν στην περιφέρεια πουβρίσκεται το ακίνητο εφαρμόζεται το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού τηςαξίας των ακινήτων, επιτρέπεται, όταν είναι δύσκολη η επίδοσή της στον αρμόδιοΠροϊστάμενο, να επιδοθεί η δήλωση του φόρου μεταβίβασης στον Προϊστάμενο τηςαρμόδιας για τη φορολογία εισοδήματος του αγοραστή Δημόσιας ΟικονομικήςΥπηρεσίας. Στην περίπτωση αυτή χορηγείται αντίγραφο της δήλωσης για τη σύνταξησυμβολαίου και στη συνέχεια η δήλωση διαβιβάζεται στον προϊστάμενο της αρμόδιαςΔ.Ο.Υ. για έλεγχο των προσδιοριστικών στοιχείων του ακινήτου που δηλώθηκαν.
5.Πώς καταβάλλεται ο φόροςμεταβίβασης ακινήτων;
Στις περιοχές που εφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, κατά την υποβολήτης δήλωσης Φ.Μ.Α., ο φορολογούμενος υποχρεούται να αναγράφει σε αυτήν τηναντικειμενική αξία του μεταβιβαζόμενου ακινήτου, βάσει της οποίας καταβάλλειεφάπαξ το φόρο που αναλογεί. Σε περίπτωση που το τίμημα είναι μεγαλύτεροτης αντικειμενικής αξίας, ο φόρος υπολογίζεται επί του τιμήματος. Αν όμως ο φορολογούμενοςαμφισβητήσει την αντικειμενική αξία τουακινήτου, έχει το δικαίωμα μέσα σε 60 ημέρες από τότε που υπέβαλε τη δήλωση ναπροσφύγει στα διοικητικά δικαστήρια, τα οποία θα αποφανθούν για τον προσδιορισμότης αξίας με βάση τα συγκριτικά στοιχεία.
Στις υπόλοιπες περιοχές που δενεφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, κατά την υποβολή της δήλωσης Φ.Μ.Α., οφορολογούμενος καταβάλλει εξ ολοκλήρου το φόρο που αναλογεί με βάση την αξίαπου δήλωσε. Στη συνέχεια, ο προϊστάμενος της Δ.Ο.Υ. προσδιορίζει προσωρινά τηναγοραία αξία του ακινήτου και ο αγοραστής έχει πλέον το δικαίωμα μέσα σε δίμηνηανατρεπτική προθεσμία από την ημερομηνία παραλαβής της δήλωσης να επιδώσεισυμπληρωματική δήλωση σύμφωνα με τη προσωρινή αξία του προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ.και να καταβάλει χωρίς προσαυξήσεις και πρόστιμα το μισό του αναλογούντος φόρουκαι το υπόλοιπο μισό τον επόμενο της βεβαίωσης μήνα. Στην περίπτωση που δενυποβάλει την πιο πάνω συμπληρωματική δήλωση, ενεργείται πλέον τακτικός έλεγχοςαπό το προϊστάμενο της Δ.Ο.Υ. για το προσδιορισμό της αξίας, χωρίς να τονδεσμεύει πλέον η προσωρινή προεκτίμηση και στη συνέχεια εκδίδεται το σχετικόφύλλο ελέγχου. Μέσα σε 60 ημέρες από την κοινοποίηση του φύλλου ελέγχου οαγοραστής έχει το δικαίωμα να συμβιβαστεί ή να προσφύγει στα διοικητικάδικαστήρια.
6.Ποιοι είναι οισυντελεστές για τον υπολογισμό του Φ.Μ.Α.;
Ο υπολογισμός τουφόρου μεταβίβασης ακινήτων γίνεται με τρεις συντελεστές. Τον ακέραιο, τομειωμένο στο μισό και το μειωμένο στο 1/4.
Ο ακέραιος συντελεστής 7%υπολογίζεται στο μέχρι του ποσού των δεκαπέντε χιλιάδων (15.000) € τηςφορολογητέας αξίας και αυξάνεται σε 9% για το άνω του ποσού αυτού τμήμα της. Οιπαραπάνω συντελεστές Φ.Μ.Α. αυξάνονται από 7% σε 9 % και από 9% σε 11%αντίστοιχα, όταν το ακίνητο που μεταβιβάζεται βρίσκεται σε εντός σχεδίουπεριοχή που λειτουργεί ή έχει συσταθεί Πυροσβεστική Υπηρεσία. Στο ποσό τουκύριου φόρου επιβάλλεται καιφόρος υπέρδήμων και κοινοτήτων 3%.
Για να γίνει κατανοητό αυτό, παρατίθενταιτα ακόλουθα παραδείγματα:
α) Ο Α’ αγοράζει οικόπεδο αξίας 8.800 € σε περιοχή που δεν υπάρχειΠυροσβεστική Υπηρεσία. Ο αναλογών φόρος μεταβίβασης θα υπολογισθεί μεσυντελεστή 7%.
β) Ο Α’ αγοράζει οικόπεδο αξίας 16.000 € σε περιοχή που υπάρχει ΠυροσβεστικήΥπηρεσία. Ο αναλογών φόρος θα υπολογισθεί για το μέχρι των 15.000 € τμήμα τηςαγοραίας αξίας με συντελεστή 9%, για το άνω δε των 1.000 € τμήμα με συντελεστή11%.
ΟΦ.Μ.Α. που προκύπτει κατά τα προεκτεθέντα μειώνεται στο μισό ή στο ένα τέταρτοανάλογα με τη νομική μορφή της πραγματοποιούμενης μεταβίβασης ή την ιδιότητατων συμβαλλόμενων προσώπων.
α) Φ.Μ.Α. μειωμένος στο τέταρτο.
Οιπεριπτώσεις που ο Φ.Μ.Α. μειώνεται στο τέταρτο είναι η αυτούσια διανομήακινήτων μεταξύ των συγκυρίων, η διάλυση Ο.Ε., Ε.Ε. και Ε.Π.Ε. και η μεταβίβασητων ακινήτων της εταιρείας στους εταίρους της κατά το λόγο της εταιρικής τουςμερίδας καθώς και η απόληψη ακινήτων της εταιρείας από εταίρους που αποχωρούναπό αυτή.
β)Φ.Μ.Α. μειωμένος στο μισό.
Οιπεριπτώσεις που ο Φ.Μ.Α. μειώνεται στο μισό είναι η ανταλλαγή ακινήτων ίσηςαξίας, η υποχρεωτική ανταλλαγή οικοπέδων, συγχώνευση Α.Ε και Συνεταιρισμών, ηαναγκαστική απαλλοτρίωση για δημόσια ωφέλεια καθώς και η συνένωση οικοπέδων.
7.Σε ποιεςπεριπτώσεις σύστασης ή τροποποίησης οριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας οφείλεταιφ.μ.α.;
Σε κάθε περίπτωση σύστασης ή τροποποίησηςοριζόντιας ή κάθετης ιδιοκτησίας θα πρέπει να ερευνάται αν συντελείται, άμεσα ήέμμεσα, μεταβίβαση εμπραγμάτων επί ακινήτων δικαιωμάτων μεταξύ των συγκυρίων, είτεμε μορφή διανομής, είτε ανταλλαγής, είτε πώλησης, είτε δωρεάς ιδανικών μεριδίωνπ.χ.
·σύσταση σε οικόπεδο με υφιστάμενα κτίσματα.
·σύσταση και στο μελλόκτιστο δικαίωμα υψούν με υφιστάμενα κτίσματα.
·μεταφορά ποσοστών εξ αδιαιρέτου οικοπέδου σε μελλόκτιστο δικαίωμα υψούν,στο οποίο υφίστανται κτίσματα και στις οριζόντιες ιδιοκτησίες αυτών έχεικατανεμηθεί το σύνολο των ποσοστών του οικοπέδου.
·τροποποίηση σύστασης με απόσπαση τμήματος οριζόντιας ιδιοκτησίας απόεκείνη στην οποία ανήκε και μεταφορά της σε οριζόντια ιδιοκτησία άλλουσυνιδιοκτήτη.
·σύσταση με διανομή ψιλής κυριότητας.
·διανομή υφιστάμενης κάθετης ιδιοκτησίας σε οικόπεδο με κτίσματα.
·κατάργηση υφιστάμενης σύστασης σε οικόπεδο με κτίσματα.
8.Τεκμήριο αποπερατωμένου κτίσματος –Ποιες είναι οι προϋποθέσεις εφαρμογής του;
α.να μεταβιβάζονται ιδανικά μερίδια οικοπέδου
β.η μεταβίβαση να γίνεται με αντάλλαγμα
γ.να έχει εκδοθεί οικοδομική άδεια ανέγερσηςπολυκατοικίας, ή η σχετική αίτηση να έχει υποβληθεί το αργότερο σε 2 χρόνια απότη μεταβίβαση και
δ.η ανέγερση των κτισμάτων να γίνει είτεαπό τον πωλητή των ποσοστών του οικοπέδου, είτε από εργολάβο ο οποίος ανέλαβεμε αντιπαροχή την ανέγερση της πολυκατοικίας, είτε από τρίτο πρόσωπο το οποίοενεργεί για λογαριασμό είτε του οικοπεδούχου είτε του εργολάβου.
9.Πότεοφείλεται φόρος διανομής;
Κατά την αυτούσια διανομή ακινήτων μεταξύ των συγκυρίων τους οφείλεταιφ.μ.α , αν συντρέχουν οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
α. η διανομή ναείναι αυτούσια, δηλαδή ο καθένας από τους συγκυρίους να παίρνει είτε ένα διαιρετόμέρος των ακινήτων που διανέμονται είτε ποσοστό εξ αδιαιρέτου αυτών.
β.η αξία της μερίδας που παίρνει από τη διανομήκάθε συγκύριος δηλ. η φυσική του μερίδα, να είναι ίση με την αξία της ιδανικήςτου μερίδας, δηλ. με την αξία που είχε η εξ αδιαιρέτου συμμετοχή του.
Ο φ.μ.α. μειωμένος στο ¼ επιβάλλεταιστο σύνολο της περιουσίας που διανέμεται και σε περίπτωση άνισης διανομής, ηεπί πλέον αξία θεωρείται ότι αποκτάται με ξεχωριστή μεταβίβαση και φορολογείταιμε ακέραιο συντελεστή φ.μ.α, αν καταβληθεί αντάλλαγμα, διαφορετικά οφείλεταιφόρος δωρεάς.
Σε περίπτωση άνισης διανομής ηδιαφορά της φυσικής από την ιδανική μερίδα υποβάλλεται τόσο σε φόρο διανομήςόσο και κατά περίπτωση σε φόρο δωρεάς ή φ.μ.α. με ακέραιο συντελεστή.
10.Ποιοιείναι οι πρόσθετοι φόροι και πότε επιβάλλονται;
Σύμφωνα με την παρ. 1 του άρθρου 1 του ν. 2523/1997, όπως τροποποιήθηκεμε το άρθρο 24 παρ. 1 του ν.3296/2004:
α) Σε περίπτωση μη υποβολής δήλωσης, επιβάλλεται πρόσθετος φόρος πουορίζεται σε ποσοστό 2,5% επί του φόρου, την πληρωμή του οποίου θα απέφευγε ο υπόχρεος λόγω μηυποβολής της δήλωσης, για κάθε μήνα καθυστέρησης.
β) Σε περίπτωση υποβολής ανακριβούς δήλωσης, επιβάλλεται στονυπόχρεο πρόσθετος φόρος που ορίζεται σε ποσοστό 2% επί του φόρου, την πληρωμή του οποίου θα απέφευγε, για κάθε μήνακαθυστέρησης.
γ)Σε περίπτωση υποβολής εκπρόθεσμης δήλωσης, επιβάλλεταιπρόσθετος φόρος που ορίζεται σε ποσοστό 1% επί του φόρου που οφείλεται με τη δήλωση, για κάθε μήνα καθυστέρησης.
Τα ανωτέρω ισχύουν για υποθέσεις φορολογίας μεταβίβασης ακινήτων, ηφορολογική υποχρέωση των οποίων γεννιέται από τη δημοσίευση του ν. 3296/2004και μετά (14.12.2004).
Σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 2 του ν. 2523/97, ορίζονται ως ανώταταόρια για την επιβολή πρόσθετων φόρων, το ποσοστό 100% για υποβολή εκπρόθεσμης δήλωσης και 200% για την υποβολή ανακριβούς δήλωσης ή μη υποβολής δήλωσης του φόρου, τηνπληρωμή του οποίου θα απέφευγε ο υπόχρεος φορολογούμενος.
11.Δικαίωμαπροσφυγής – Εξώδικη επίλυση της διαφοράς
α.Κατά του φύλλου ελέγχου έχει δικαίωμα προσφυγήςο υπόχρεος ή οι κληρονόμοι του, εντός 60 ημερών από την κοινοποίηση του φύλλουελέγχου.
β.Κατά τη διάρκεια της προθεσμίας προςάσκηση της προσφυγής, ο υπόχρεος δικαιούται να ζητήσει από τον αρμόδιοΠροϊστάμενο Δ.Ο.Υ την εξώδικη επίλυση της διαφοράς (συμβιβασμός).
ΑΠΑΛΛΑΓΕΣ
12.Ποιοι είναι οι δικαιούχοι της απαλλαγήςαπό το Φ.Μ.Α για αγορά πρώτης κατοικίας;
Η απαλλαγή παρέχεται μόνο σε φυσικά πρόσωπα(έγγαμα ή άγαμα) και συγκεκριμένα μόνο σε Έλληνες υπηκόους που κατοικούν στηνΕλλάδα.
Κατ’εξαίρεση, μπορούν να τύχουν απαλλαγής οι Έλληνες ή ομογενείς που εργάσθηκαν ήεργάζονται στο εξωτερικό για έξι τουλάχιστον χρόνια και είναι εγγεγραμμένοικατά το χρόνο της αγοράς σε δημοτολόγια της χώρας, ακόμα και αν δε διαμένουνστην Ελλάδα, αρκεί να πληρούν τις λοιπές προϋποθέσεις που ορίζει ο νόμος.
Συνεπώς,δε δικαιούνται της απαλλαγής οι Έλληνες φοιτητές για όσο διάστημα παραμένουνσπουδάζοντας στο εξωτερικό.
Επίσης,για τους έμμισθους Έλληνες δημοσίους υπαλλήλους που υπηρετούν στο εξωτερικόθεωρείται ότι η κατοικία τους βρίσκεται στην Ελλάδα και συνεπώς δικαιούνται τηςαπαλλαγής.
Οιαλλοδαποί δεν μπορούν να τύχουν της απαλλαγής αυτής κατά την αγορά πρώτηςκατοικίας. Κατ’ εξαίρεση, της ως άνω απαλλαγής μπορούν να τύχουν και οιαλλοδαποί υπήκοοι Κράτους - Μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι οποίοι διαμένουνκαι εργάζονται για αρκετό διάστημα στην Ελλάδα με τις ίδιες προϋποθέσεις πουτυχαίνουν οι Έλληνες πολίτες.
Ηαπαλλαγή κατά την αγορά πρώτης κατοικίας παρέχεται και στους Έλληνες εκΤουρκίας, Β. Ηπείρου, Ρωσίας (Πόντιοι) και εκ Κύπρου, εφόσον έχουν εγκατασταθείμόνιμα στην Ελλάδα.
Ημόνιμη διαμονή της κατηγορίας αυτών των δικαιούχων αποδεικνύεται με κάθε νόμιμομέσο, όπως π.χ. η έναρξη άσκησης επαγγέλματος, η πρόσληψη για παροχή υπηρεσιώνεξαρτημένης εργασίας (μισθωτός), η ενοικίαση κατοικίας, η φοίτηση σε σχολέςκ.λ.π. Το ελάχιστο συνεχόμενο χρονικό διάστημα κατοικίας – ή και εργασίας,όπου απαιτείται – στην Ελλάδα ορίζεται σε ένα (1) έτος.
Επισημαίνεταιότι ειδικά για τα πρόσωπα αυτά η πρόθεσή τους για μόνιμη εγκατάσταση στηνΕλλάδα δεν αναιρείται από το γεγονός ότι για ειδικούς λόγους, οι αρμόδιεςυπηρεσίες τους χορηγούν προσωρινές άδειες παραμονής που ανανεώνονται.
Οικαταγόμενοι από τη Βόρεια Ήπειρο, την Κύπρο και την Τουρκία, εφόσον απέκτησανιθαγένεια τρίτου κράτους πλην της Αλβανικής, Κυπριακής και Τουρκικής, δενμπορούν να τύχουν απαλλαγής από το φόρο.
Ηαπαλλαγή παρέχεται και στον κύριο εξ αδιαιρέτου ποσοστού ή ψιλό κύριο ήεπικαρπωτή κατοικίας ή οικοπέδου που αγοράζει το υπόλοιπο ποσοστό ή τοεμπράγματο δικαίωμα της επικαρπίας ή της ψιλής κυριότητας, προκειμένου να γίνειεξ ολοκλήρου κύριος του ακινήτου, εφόσον το ποσοστό που έχει δεν του πληροί τιςστεγαστικές ανάγκες.
Ηαπαλλαγή παρέχεται και στο σύζυγο που βρίσκεται σε διάσταση, υπό τον όρο ότιέχει καταθέσει αίτηση ή αγωγή διαζυγίου τουλάχιστον προ έξι μηνών από το χρόνοτης αγοράς. Αν δε λυθεί ο γάμος με διαζύγιο μέσα σε πέντε έτη από την αγορά,αίρεται η χορηγηθείσα απαλλαγή και καταβάλλεται ο οικείος φόρος.
Οιιδιοκτήτες ξενοδοχείων, αποθηκών, γραφείων, βιομηχανοστασίων και γενικά αμιγώνεπαγγελματικών στεγών έχουν δικαίωμα απαλλαγής. Δεν θεωρείται επαγγελματικήστέγη το ακίνητο, το οποίο από την οικοδομική άδεια ή τον τίτλο κτήσηςχαρακτηρίζεται ως κατοικία, έστω και αν αυτό χρησιμοποιείται ως επαγγελματικήστέγαση.
13. Ποια είναι η έκταση της παρεχόμενηςαπαλλαγής;
Μετη διάταξη της παρ. 4 του άρθρου 3 του ν. 3634/2008 (Φ.Ε.Κ. 9Α΄/29-1-2008) καταργήθηκαν τα αφορολόγητα όρια για την απόκτηση πρώτηςκατοικίας και παρέχεται πλήρης απαλλαγή από το φόρο μεταβίβασης (και τοτέλος συναλλαγής ακινήτων) για αγορά κατοικίας με εμβαδόν έως 200 τ.μ. ήοικοπέδου, στο οποίο αντιστοιχεί κατοικία με εμβαδόν έως 200 τ.μ., ανεξάρτητααπό την αξία τους. Το ανωτέρω εμβαδόν προσαυξάνεται κατά 25 τ.μ. για το τρίτοκαι καθένα από τα επόμενα ανήλικα τέκνα, την επιμέλεια των οποίων έχει οδικαιούχος, ή τα προστατευόμενα τέκνα με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 67%.
Αν το εμβαδόν της πρώτηςκατοικίας υπερβαίνει τα ανωτέρω όρια, η απαλλαγή χορηγείται μέχρι του ποσού τηςαξίας που αντιστοιχεί στο εμβαδόν αυτό. Για την αξία που αντιστοιχεί στοεπιπλέον εμβαδόν οφείλεται ο οικείος φόρος, δηλαδή φόρος μεταβίβασης ή τέλοςσυναλλαγής ακινήτων, αντίστοιχα.
Τα ανωτέρω εφαρμόζονται σεαγορές πρώτης κατοικίας, η φορολογική υποχρέωση των οποίων γεννιέται από τις13-12-2007 και μετά.
14.Ποιες είναι οι προϋποθέσεις για τηναπαλλαγή πρώτης κατοικίας;
α)Ο αγοραστής ή η σύζυγός τουή τα ανήλικα παιδιά του να μην έχουν δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας ήοικήσεως σε άλλη οικία ή διαμέρισμα που πληροί τις στεγαστικές ανάγκες τηςοικογένείας του ή δικαίωμα πλήρους κυριότητας επί οικοπέδου οικοδομήσιμου ή επίιδανικού μεριδίου οικοπέδου, στο οποίο αντιστοιχεί εμβαδόν κτίσματος που πληροίτις στεγαστικές του ανάγκες, και βρίσκονται σε δημοτικό διαμέρισμα με πληθυσμόάνω των 3.000 κατοίκων. Ακόμη για την απαλλαγή απαιτείται το αγοραζόμενοοικόπεδο ή το γήπεδο στο οποίο βρίσκεται η αγοραζόμενη οικία ή το διαμέρισμα ναείναι οικοδομήσιμο και εντός εγκεκριμένου ρυμοτομικού σχεδίου δήμου ήκοινότητας, και μεταξύ αγοραστή και πωλητή να μην υπάρχει συγγένεια εξ αίματοςή εξ αγχιστείας πρώτου βαθμού.
Οιπροϋποθέσεις για τη χορήγηση της απαλλαγής θα πρέπει να συντρέχουν στο όνοματου αγοραστή.
β)Θεωρείται ότι καλύπτονται οι στεγαστικές ανάγκες τουαγοραστή και της οικογένειάς του, αν το συνολικό εμβαδόν της καθαρής επιφάνειας(της επιφάνειας χωρίς τους κοινόχρηστους χώρους) κατοικιών που υφίστανται ήυπάρχει η δυνατότητα βάσει των πολεοδομικών διατάξεων να αναγερθούν είναι: 70τ.μ., προσαυξανόμενα κατά 20 τ.μ. για καθένα από τα δύο πρώτα παιδιά του και 25τ.μ. για το τρίτο και τα επόμενα τέκνα. Κατ’ εξαίρεση, οι στεγαστικέςανάγκες του αγοραστή με ποσοστό αναπηρίας τουλάχιστον 67% αυξάνονται από 70τ.μ. σε 90 τ.μ. (άρθρο 16 παρ. 14 ν. 3522/2006).
γ)Η απαλλαγή παρέχεται με τον όρο ότι το ακίνητο θα παραμείνειστην κυριότητα του αγοραστή για μία τουλάχιστον πενταετία.
15.Πότεαίρεται η απαλλαγή;
Σεπερίπτωση που με πράξη εν ζωή μεταβιβασθεί το ακίνητο ή συσταθεί σ΄ αυτό οποιοδήποτεεμπράγματο δικαίωμα, πλην υποθήκης, πριν από την παρέλευση της πενταετίας,αυτός που μεταβιβάζει ή συνιστά εμπράγματο δικαίωμα υποχρεούται, προ τηςμεταβίβασης ή της σύστασης του εμπράγματου δικαιώματος, να υποβάλει δήλωση καινα καταβάλει εφάπαξ το Φ.Μ.Α. που αναλογεί στην αξία του μεταβιβαζομένουακινήτου. Ως αξία του ακινήτου λαμβάνεται η αξία που έχει το ακίνητο κατά τοχρόνο της νέας μεταβίβασης ή της σύστασης του εμπράγματου δικαιώματος ή τοδηλωθέν τίμημα της μεταβίβασης, εφόσον αυτό είναι μεγαλύτερο της αντικειμενικήςαξίας. Ο φόρος υπολογίζεται με βάση τους συντελεστές που ίσχυαν κατά το χρόνοχορήγησης της απαλλαγής, εκτός εάν ο φόρος που αναλογεί στην αξία του ακινήτουτου χρόνου απαλλαγής είναι μεγαλύτερος, οπότε καταβάλλεται ο μεγαλύτερος αυτόςφόρος.
Σημειώνεται ότι στηνπερίπτωση χορήγησης απαλλαγής και στους δύο συζύγους κατά την αγορά ακινήτου εξαδιαιρέτου, κατά τη μεταβίβαση του ποσοστού του ενός συζύγου σε τρίτον εντόςτης πενταετίας καταβάλλεται ο φόρος που αναλογεί στο ποσοστό αυτό.
16. Ποιες είναι οι κυρώσειςσε περίπτωση διαπίστωσης μη συνδρομής των προϋποθέσεων απαλλαγής;
Αν διαπιστωθεί από τηνΔ.Ο.Υ. ότι χορηγήθηκε απαλλαγή από το φόρο μεταβίβασης, ενώ δε συνέτρεχαν οιπροϋποθέσεις της απαλλαγής, επιβάλλεται σε βάρος του αγοραστή, εκτός από τοναναλογούντα κύριο φόρο, και πρόσθετος φόρος που ορίζεται σε ποσοστό 100% επίτου κυρίου φόρου. Ο κύριος φόρος υπολογίζεται με βάση την αξία του ακινήτουκατά το χρόνο διαπίστωσης της παράβασης με εφαρμογή των συντελεστών που ίσχυανκατά το χρόνο χορήγησης της απαλλαγής, εκτός εάν ο φόρος που αναλογεί στην αξίατου ακινήτου του χρόνου της απαλλαγής είναι μεγαλύτερος. Σε περίπτωσηδιοικητικής επίλυσης της διαφοράς ο ανωτέρω πρόσθετος φόρος δεν μπορείνα μειωθεί στα 3/5 αυτού, κατά τις διατάξεις της παραγράφου 8 του άρθρου 2 τουν. 2523/1997. Αν η αξία που έχει απαλλαγεί από το φόρο αποτελεί τμήμα τηςσυνολικής αξίας του ακινήτου, ο κύριος και πρόσθετος φόρος επιβάλλεται με βάσητο τμήμα αυτό, η αξία του οποίου υπολογίζεται με βάση τη σχέση της αξίας πουέχει απαλλαγεί προς τη συνολική αξία, κατά το χρόνο της απαλλαγής (άρθρο 3 παρ.6 ν. 3634/2008).
Ταανωτέρω ισχύουν για αγορές πρώτης κατοικίας η φορολογική υποχρέωση των οποίωνγεννιέται από τις 13-12-2007 και μετά.
17.Υπάρχειδικαίωμα απαλλαγής για δεύτερη φορά;
Ηαπαλλαγή από το φόρο μεταβίβασης για αγορά κατοικίας ή οικοπέδου παρέχεται μιαφορά.
Απαλλαγή παρέχεται και για κάθε νέα αγορά ακινήτου,εφόσον:
α)τα ακίνητα που έχει στην κυριότητά του κατά το χρόνο τηςνέας αγοράς ο αγοραστής, ο σύζυγος ή τα ανήλικα τέκνα τους, δεν πληρούντιςστεγαστικές ανάγκες της οικογένειάςτους και
β)ο αγοραστής υποβάλει την οικεία δήλωση και καταβάλει εφάπαξτο φόρο που αναλογεί στην αξία του ακινήτου που έτυχε της απαλλαγής.
Ωςαξία του ακινήτου λαμβάνεται η αξία που έχει αυτό κατά το χρόνο της νέαςαπαλλαγής. Για τον υπολογισμό του φόρου γίνεται χρήση των συντελεστών πουίσχυαν κατά το χρόνο χορήγησης της πρώτηςαπαλλαγήςκαι καταβάλλεται εφάπαξ, εκτόςεάν ο φόρος που αναλογεί στην αξία τουακινήτου ή στο καταβληθέν τίμημα κατά το χρόνο χορήγησης της πρώτηςαπαλλαγής είναι μεγαλύτερος, οπότε καταβάλλεται ο μεγαλύτερος αυτός φόρος.
Ηαπαλλαγή αυτή παρέχεται και σε πρόσωπα τα οποία έτυχαν απαλλαγής από το φόρομεταβίβασης για απόκτηση στέγης μέχρι 14.7.1980, καθώς και σε πρόσωπα τα οποίαέτυχαν απαλλαγής από το φόρο κληρονομιάς ή γονικής παροχής για απόκτηση πρώτηςκατοικίας, εφόσον για τα πρόσωπααυτάσυντρέχουν οι προϋποθέσεις απαλλαγής και καταβληθεί ο οικείος φόρος κατάπερίπτωση.
18.Ποια είναι ταδικαιολογητικά για τη χορήγηση της απαλλαγής για πρώτη κατοικία και πότευποβάλλονται;
Ταδικαιολογητικά που απαιτούνται για τη χορήγηση της απαλλαγής από το Φ.Μ.Α.υποβάλλονται μαζί με την δήλωση Φ.Μ.Α. πριν από την υπογραφή του οριστικούσυμβολαίου.
Ταδικαιολογητικά για τη διαπίστωση των προϋποθέσεων απαλλαγής καθορίζονται με τηνυπ’ αριθ. 1051240/385/Α0013/ΠΟΛ.1057/21-6-2004 (Φ.Ε.Κ. 973 Β΄/29-6-2004) απόφαση του Υπουργού Οικονομίαςκαι Οικονομικών, όπως συμπληρώθηκε με την υπ’ αριθ. 1036725/147/Α0013/ΠΟΛ. 1060/7-4-2005 (Φ.Ε.Κ. 515 Β΄/19-4-2005) απόφασητου Υπουργού Οικονομίας και Οικονομικών.
19.Ποιεςαπαλλαγές παρέχονται στους αγρότες;
Με τις διατάξεις της παρ. 1του άρ. 8 του ν. 3220/2004 παρέχεται πλήρης απαλλαγή από το φόρο μεταβίβασης κατάτην αγορά ή ανταλλαγή γεωργικών ή κτηνοτροφικών εκτάσεων, μαζί με τιςεγκαταστάσεις τους που εξυπηρετούν αποκλειστικά την εκμετάλλευσή τους, σεόλους τους αγρότες (νέους, νεοεισερχόμενους ή άνω των 40 ετών) είτε με τιςδιατάξεις του ν. 634/1977 είτε με εκείνες του ν. 2520/1997, χωρίς κανέναπεριορισμό (ανώτατο όριο) ως προς την αξία ή την έκταση των αγροτικώνακινήτων.
20.Χορηγείται απαλλαγή γιααγορά οικίας, διαμερίσματος ή οικοπέδου με εισαγωγή συναλλάγματος;
Χορηγείτο,καταργήθηκε όμως από 28-12-2000 με τις διατάξεις του ν.2873/2000.
21.Πότε παραγράφεται τοδικαίωμα του Δημοσίου για την επιβολή του Φ.Μ.Α.;
Τοδικαίωμα του Δημοσίου για επιβολή Φ.Μ.Α. παραγράφεται μετά την πάροδοπενταετίας από το τέλος του έτους μέσα στο οποίο επιδόθηκε η δήλωση Φ.Μ.Α. καιμετά πάροδο δεκαπέντε ετών από το τέλος του έτους εντός του οποίου παρεσχέθη ηαπαλλαγή, έστω και αν η υπόθεση περαιώθηκε οριστικά.
Γ. ΦΟΡΟΣ ΑΥΤΟΜΑΤΟΥΥΠΕΡΤΙΜΗΜΑΤΟΣ
Με τις διατάξεις των άρθρων2 έως και 10 του ν. 3427/2005 (Φ.Ε.Κ. 312 Α΄) επιβλήθηκε ο φόρος αυτομάτουυπερτιμήματος.
1.Ποιο είναι το αντικείμενο του Φ.Α.Υ.και ποιος είναι ο υπόχρεος για την καταβολή του φόρου;
Ο φόρος αυτομάτουυπερτιμήματος επιβάλλεται σε ακίνητα που αποκτώνται με οποιαδήποτε αιτία μετάτην 1η Ιανουαρίου 2006 και μεταβιβάζονται περαιτέρω με επαχθή αιτία. Ως κτήσητου ακινήτου νοείται η αγορά ή η με άλλη αιτία κτήση του, ανεξάρτητα από τημεταγραφή της. Υπόχρεος για την καταβολή του φόρου είναι ο πωλητής.
2.Ποια είναι η αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την υποβολή της δήλωσης;
Οι συμβαλλόμενοι υποχρεούνται πριν από τησύνταξη του συμβολαίου, να επιδώσουν δήλωση Φ.Α.Υ. προς τον αρμόδιο ΠροϊστάμενοΔ.Ο.Υ. της περιφέρειας στην οποία βρίσκεται το ακίνητο.
3. Ποιαείναι η φορολογητέα αξία και ποιοι οι φορολογικοί συντελεστές;
Ως φορολογητέα αξίαγια τον υπολογισμό του φόρου ορίζεται η διαφορά μεταξύ της τιμής κτήσης και τηςτιμής πώλησης του ακινήτου, οι οποίες εξευρίσκονται σύμφωνα με το σύστημα τουαντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων ή με βάση τα συγκριτικά στοιχεία,όπου δεν εφαρμόζεται το σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού, χωρίς ναλαμβάνεται υπόψη το τυχόν μεγαλύτερο δηλούμενο τίμημα.
Ο συντελεστής τουφόρου αυτομάτου υπερτιμήματος ορίζεται σε ποσοστό:
α) είκοσι τοις εκατό(20%), αν η μεταβίβαση γίνει σε χρονικό διάστημα έως και πέντε (5) ετών από τηνκτήση του ακινήτου,
β) δέκα τοις εκατό(10%), αν η μεταβίβαση γίνει σε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των πέντε (5) έωςκαι δεκαπέντε (15) ετών από την κτήση του ακινήτου,
γ) πέντε τοις εκατό(5%), αν η μεταβίβαση γίνει σε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των δεκαπέντε (15)έως και είκοσι πέντε (25) ετών από την κτήση του ακινήτου.
Αν η μεταβίβαση γίνειμετά την πάροδο είκοσι πέντε ετών από την κτήση του ακινήτου ή του εμπράγματουεπ’ αυτού δικαιώματος, δεν επιβάλλεται φόρος αυτομάτου υπερτιμήματος.
4.Πότε παραγράφεται το δικαίωμα του Δημοσίου για την επιβολή του Φ.Α.Υ.;
Το δικαίωμα τουΔημοσίου για την επιβολή του Φ.Α.Υ. παραγράφεται μετά την πάροδο πενταετίας απότο τέλος του έτους εντός του οποίου υποβλήθηκε η οικεία δήλωση. Σε περίπτωση μηυποβολής της δήλωσης το δικαίωμα του Δημοσίου παραγράφεται μετά την πάροδοδεκαπέντε (15) ετών από το τέλος του έτους εντός του οποίου λήγει η προθεσμίαγια την υποβολή της δήλωσης.
5. Σεμεταβιβάσεις υποκείμενες σε Φ.Α.Υ. επιβάλλεται φόρος μεταβίβασης ακινήτων στοναγοραστή;
Με τη διάταξη τηςπαραγράφου 6 του άρθρου 21 του ν. 3427/2005 ορίζεται ότι μεταβιβάσειςυποκείμενες σε Φ.Α.Υ. δεν υπόκεινται σε φόρο μεταβίβασης ακινήτων.
Δ. ΤΕΛΟΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΗΣΑΚΙΝΗΤΩΝ
Με τις διατάξεις των άρθρων 11 έως και 19 τουν. 3427/2005 θεσπίζεται το τέλος συναλλαγής ακινήτων σε αντικατάσταση του φόρουμεταβίβασης ακινήτων.
1.Ποιο είναι το αντικείμενο του τέλους συναλλαγής ακινήτων και ποιος είναι ουπόχρεος για την καταβολή του τέλους;
Το τέλος συναλλαγής ακινήτων επιβάλλεται σε ακίνητα που αποκτώνται μεοποιαδήποτε αιτία μετά την 1η Ιανουαρίου 2006 και μεταβιβάζονται περαιτέρω μεεπαχθή αιτία. Υπόχρεος για την καταβολή του τέλους είναι ο αγοραστής.
Κατ’ εξαίρεση, αντί του τέλους συναλλαγής ακινήτων,επιβάλλεται φόρος μεταβίβασης ακινήτων επί ακινήτων που αποκτώνται αιτίαγονικής παροχής μετά την 13-12-2007 και μεταβιβάζονται περαιτέρω με επαχθήαιτία εντός πενταετίας από την κτήση τους (άρθρο 4 ν. 3634/2008).
2.Ποιαείναι η αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την υποβολή της δήλωσης;
Οι συμβαλλόμενοιυποχρεούνται πριν από τη σύνταξη του συμβολαίου, να επιδώσουν δήλωση του τέλουςσυναλλαγής προς τον αρμόδιο Προϊστάμενο Δ.Ο.Υ. της περιφέρειας στην οποίαβρίσκεται το ακίνητο.
3. Πώςυπολογίζεται το τέλος συναλλαγής ακινήτων;
Το τέλος υπολογίζεται σε ποσοστό 1% επί της αξίας του μεταβιβαζόμενουακινήτου, η οποία εξευρίσκεται σύμφωνα με το σύστημα του αντικειμενικού προσδιορισμούτης αξίας των ακινήτων ή με βάση τα συγκριτικά στοιχεία, όπου δεν εφαρμόζεταιτο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού. Σε περίπτωση που στο μεταβιβαστικόσυμβόλαιο το τίμημα ή, επί αναγκαστικού ή εκούσιου πλειστηριασμού, τοεκπλειστηρίασμα είναι μεγαλύτερο της αξίας που προκύπτει με την εφαρμογή τωνανωτέρω διατάξεων, το τέλος υπολογίζεται με βάση το τίμημα ή το εκπλειστηρίασμααντίστοιχα.
4.Πότε παραγράφεται το δικαίωμα του Δημοσίου για την επιβολή του τέλουςσυναλλαγής ακινήτων;
Το δικαίωμα τουΔημοσίου για την επιβολή του τέλους συναλλαγής παραγράφεται μετά την πάροδοπενταετίας από το τέλος του έτους εντός του οποίου υποβλήθηκε η οικεία δήλωση.Σε περίπτωση μη υποβολής της δήλωσης το δικαίωμα του Δημοσίου παραγράφεται μετάτην πάροδο δεκαπέντε (15) ετών από το τέλος του έτους εντός του οποίου λήγει ηπροθεσμία για την υποβολή της δήλωσης.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΕΙΔΙΚΟΥΦΟΡΟΥ
1.Ποιοι είναι υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσηςειδικού φόρου, για το έτος 2009;
Υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσηςειδικού φόρου είναι εταιρείες που έχουν εμπράγματα δικαιώματα πλήρους ή ψιλήςκυριότητας ή επικαρπίας σε ακίνητα που βρίσκονται στην Ελλάδα και δεν εμπίπτουνστις απαλλαγές των παρ. 2, 3, και 4 του άρθρου 15 του ν. 3091/2002, όπωςσυμπληρώθηκαν με το άρθρο 15 του ν.3193/2003.
2.Όσες εταιρείες απαλλάσσονται από τονειδικό φόρο είναι υπόχρεες να υποβάλλουν δηλώσεις;
Όχι, αλλά υποχρεούνται να τηρούνκατ’ έτος τα απαιτούμενα δικαιολογητικά που τους απαλλάσσουν από την υποχρέωσηυποβολής δήλωσης στο αρχείο τους και να τα προσκομίζουν σε περίπτωση ελέγχου(ΠΟΛ 1041/2003).
3.Πότε υποβάλλεται η δήλωση τουειδικού φόρου έτους 2009;
Η δήλωση ειδικού φόρου για το έτος 2009 υποβάλλεται μέχρι την 20ηΜαΐου 2009.
4.Ποια Δ.Ο.Υ. είναι αρμόδια για την υποβολή δήλωσης ειδικού φόρου;
Για τηνπαραλαβή των δηλώσεων και τη βεβαίωση του φόρου αρμόδιος είναι ο προϊστάμενοςτης Δημόσιας Οικονομικής Υπηρεσίας που είναι αρμόδια για τη φορολογίαεισοδήματος (άρθρο 17 ν. 3091/2002).
5.Υπάρχει αφορολόγητο όριο για τιςδηλώσεις του ειδικού φόρου;
Όχι, σε φόρο υποβάλλεται ησυνολική αξία της περιουσίας με πάγιο συντελεστή 3% (άρθρο 15 ν. 3091/2002).
6. Πως προσδιορίζεται η αξία των ακινήτων;
Για τον υπολογισμό του φόρουλαμβάνεται υπόψη η αξία που έχουν τα ακίνητα την 1η Ιανουαρίου τουέτους φορολογίας και συγκεκριμένα:
Για ακίνητα που βρίσκονται σεπεριοχές που εφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, η αξία τους προσδιορίζεταιμε το σύστημα αυτό (όπως ισχύει).
vΓιαακίνητα στα οποία υπάρχουν κτίσματα και βρίσκονται σε περιοχές που δενεφαρμόζεται το αντικειμενικό σύστημα, η αξία των κτισμάτων υπολογίζεται μεαντικειμενικά κριτήρια, ενώ η αξία του οικοπέδου με βάση συγκριτικά στοιχείαπου υπάρχουν στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.
vΗ αξία των γηπέδων που βρίσκονται σε περιοχές που δεν έχουνενταχθεί στο αντικειμενικό σύστημα, προσδιορίζεται με βάση την αγοραία αξίαόπως αυτή διαμορφώνεται με τα συγκριτικά στοιχεία(άρθρο 17 ν. 3091/2002).
7. Υποχρεούνται όλοι όσοι υποβάλλουν δήλωσηειδικού φόρου να συνυποβάλλουν και τα φύλλα υπολογισμού αξίας των ακινήτωντους;
Ναι. Ηδήλωση ειδικού φόρου συνοδεύεται υποχρεωτικά και από τα φύλλα υπολογισμού αξίαςτων ακινήτων, για όσα ακίνητα είναι εντός αντικειμενικού συστήματος και η αξίατους υπολογίζεται με το σύστημα αυτό (ΠΟΛ. 1047/2003).
8.Ανώνυμη Εταιρεία με έδρα τηνΕυρωπαϊκή Ένωση και ανώνυμες μετοχές είναι υπόχρεη σε ειδικό φόρο;
Ναι, είναι υπόχρεη σε ειδικόφόρο, γιατί η εταιρεία που είναι κυρία του ακινήτου δεν έχει ονομαστικέςμετοχές.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΔΗΛΩΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΕΤΟΥΣ 2009 (ΕΝΤΥΠΟ Ε9)
1. Ποιοι έχουν υποχρέωση υποβολής δήλωσηςστοιχείων ακινήτων έτους 2009;
Υπόχρεοι σε υποβολή δήλωσηςστοιχείων ακινήτων για το έτος 2009 είναι:
vΌλα τα φυσικά και νομικάπρόσωπα, που έχουν εμπράγματαδικαιώματαπλήρους ή ψιλής κυριότητας ή επικαρπίας ή οίκησης σε ακίνητα που βρίσκονταιστην Ελλάδα και αποκτήθηκαν εντός του έτους 2008.
vΤαφυσικά και νομικά πρόσωπα που την 1η Ιανουαρίου 2009 έχουνοποιαδήποτε μεταβολή στα ακίνητά τους, τα οποία έχουν δηλωθεί στο έντυπο Ε9προηγουμένων ετών.
vΟ υπόχρεος που στιςδηλώσεις Ε9 προηγουμένων ετών συμπεριέλαβε σύζυγο ή λοιπά προστατευόμενα μέλη,εφόσον έχουν επέλθει μεταβολές στην οικογενειακή του κατάσταση όπωςέχει απεικονισθεί στις δηλώσεις Ε9 προηγουμένων ετών (2005, 2006 2007 και2008),ανεξάρτητα από το αν έχειμεταβληθεί η κατάσταση των ακινήτων.
vΤο προστατευόμενομέλος που σύμφωνα με τις διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματοςυποχρεούται σε δήλωση φορολογίας εισοδήματος, εφόσον έχει επέλθει μεταβολή στηνπεριουσιακή του κατάσταση εντός του 2008.
2. Πότε υποβάλλεται η δήλωση στοιχείωνακινήτων έτους 2009;
Ηδήλωσης στοιχείων ακινήτων έτους 2009, φυσικώνκαι νομικών προσώπων,υποβάλλεται τις ίδιες ημερομηνίες με τη δήλωση Φορολογίας Εισοδήματος.
3. Πού και πώς υποβάλλεται το έντυπο Ε9;
Το έντυπο Ε9 (δήλωσηστοιχείων ακινήτων) έτους 2009 υποβάλλεται αυτοτελώς στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.του φυσικού ή νομικού προσώπου. Η δήλωση υποβάλλεται σε δύο αντίτυπα πουπαρέχονται δωρεάν από το Δημόσιο, υπογράφεται από τον υπόχρεο και τη σύζυγο,εφόσον έχει ακίνητα ή εμπράγματα δικαιώματα σε αυτά ή από το νόμιμο εκπρόσωποτου νομικού προσώπου ή από πρόσωπο που έχει ειδικά εξουσιοδοτηθεί προς τούτου.
4. Οι σύζυγοι υποβάλλουν κοινό έντυπο Ε9;
ΝΑΙ. Οι σύζυγοιυποβάλλουν υποχρεωτικά κοινό έντυπο Ε9.
5. Σεπερίπτωση γάμου εντός του 2008 υποχρεούται οι σύζυγοι να υποβάλλουν κοινό Ε9;
Σε περίπτωση γάμου εντός του 2008 υποχρεούταιο υπόχρεος-σύζυγος να υποβάλλει Ε9 έτους 2009 εφόσον η σύζυγος έχειεμπράγματα δικαιώματα πλήρους ή ψιλής κυριότητας ή επικαρπίας ή οίκησης σεακίνητα τα οποία έχουν καταχωρηθεί στις δηλώσεις Ε9 προηγουμένων ετών.
6. Τιενέργειες πρέπει να γίνουν για υπόχρεο σε δήλωση Ε9 που απεβίωσε εντός του2008;
Σε περίπτωση θανάτου τουυπόχρεου μέχρι 31-12-2008 υποχρεούνται οι κληρονόμοι του αποβιώσαντος ναυποβάλλουν δήλωση στοιχείων ακινήτων (Ε9) έτους 2009, συμπληρώνοντας στην πρώτησελίδα του εντύπου τα στοιχεία του θανόντος σημειώνοντας «Χ» στην ένδειξη«διαγραφή λόγω θανάτου» καθώς και τα στοιχεία των λοιπών μελών όπως είχανδηλωθεί στις δηλώσεις προηγουμένων ετών του αποβιώσαντος, σημειώνοντας «Χ» στιςαντίστοιχες ενδείξεις «σχέση με τον υπόχρεο» και «μεταβολή σχέσης –διαγραφή -άλληαιτία». Στο εσωτερικό του εντύπου δεν θα αναγραφεί κανένα ακίνητο. Υπόχρεοινα δηλώσουν τα ακίνητα αυτά στη δήλωση στοιχείων ακινήτων είναι οι εξ’αδιαθέτου κληρονόμοι κατά το ποσοστό τους, εφόσον δεν έχει δημοσιευθεί διαθήκημέχρι τις 31-12-2008 ή από τους εκ διαθήκης κληρονόμους κατά το ποσοστό τουςεφόσον έχει δημοσιευθεί διαθήκη μέχρι τις 31-12-2008.
7.Όταν επέλθει μεταβολήεντός του έτους 2008, στην οικογενειακή κατάσταση λόγω θανάτου της συζύγου ήτων προστατευόμενων μελών ποιος υποχρεούται να δηλώσει τις μεταβολές στο Ε9;
Σε περίπτωση θανάτου της συζύγου ή τωνπροστατευόμενων μελών του υπόχρεου μέχρι 31-12-2008, ο υπόχρεος θα υποβάλειέντυπο Ε9 έτους 2009 συμπληρώνοντας τα στοιχεία τους, σημειώνοντας «Χ» στιςαντίστοιχες ενδείξεις «σχέση με τον υπόχρεο» καθώς και «μεταβολή σχέσης–διαγραφή –Λόγω θανάτου». Στο εσωτερικό του εντύπου δεν θα αναγραφούν στοιχείατων ακινήτων του θανόντος.
8. Σεπερίπτωση διακοπής σχέσης των συζύγων εντός του έτους 2008, ποιος υποχρεούταινα υποβάλει Ε9;
Σ’ αυτή την περίπτωση ο υπόχρεος-σύζυγος που τα προηγούμενα έτη είχε αναγράψει ταακίνητα της συζύγου του στο κοινό έντυπο Ε9, υποχρεούται να υποβάλει δήλωση Ε9έτους 2009 και να αναγράφει στην πρώτη σελίδα του εντύπου την σύζυγο,σημειώνοντας «Χ» στις αντίστοιχες ενδείξεις «σχέση με τον υπόχρεο –σύζυγος» και«μεταβολή σχέσης –διαγραφή -άλλη αιτία». Στο εσωτερικό του εντύπου δεν θααναγραφούν τα στοιχεία των ακινήτων της συζύγου. Η σύζυγος δε θα υποβάλειδήλωση Ε9 έτους 2009 εφόσον δεν υπάρχει μεταβολή στα στοιχεία των ακινήτων της.
9.Τέκνο που δεν είναι πλέονπροστατευόμενο την 1η Ιανουαρίου 2009 σύμφωνα με τις διατάξειςφορολογίας εισοδήματος, υποχρεούται σε υποβολή Ε9 για το έτος 2009;
Ο Υπόχρεος-γονέαςπου στις δηλώσεις Ε9 των προηγουμένων ετών συμπεριέλαβε τα ακίνητα τέκνου του,το οποίο το 2009 δεν είναι προστατευόμενο μέλος, σύμφωνα με τις διατάξεις τουΚώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, υποβάλει δήλωση Ε9 έτους 2009 και στην πρώτησελίδα του εντύπου αναγράφει το τέκνο, σημειώνοντας «Χ» στις αντίστοιχεςενδείξεις «σχέση με τον υπόχρεο –τέκνο» και «μεταβολή σχέσης –διαγραφή -άλληαιτία». Στο εσωτερικό του εντύπου που θα υποβληθεί από τον υπόχρεο-γονέα, δενθα αναγραφούν τα στοιχεία των ακινήτων του τέκνου. Το τέκνο οφείλει να υποβάλειέντυπο Ε9 έτους 2009, με το οποίο δηλώνει μόνοτις μεταβολές των ακινήτων του. Σε περίπτωση που δεν υπάρχει μεταβολή σταστοιχεία των ακινήτων του, δε θαυποβάλει δήλωση Ε9 έτους 2009.
10. Ανήλικο, που σύμφωνα με τις διατάξεις φορολογίαςεισοδήματος έχει υποχρέωση υποβολής δήλωσης φορολογίας εισοδήματος επ’ ονόματίτου και έχει ακίνητα, πως θα υποβάλει το Ε9;
Η δήλωση στοιχείων ακινήτων σ’ αυτήν τηνπερίπτωση, θα υποβληθεί στο όνομα του ανηλίκου και όχι με αυτή των γονέων του.
11. Ακίνητο που μεταβιβάστηκε μέσα στο έτος2008 και είχε αναγραφεί στις δηλώσεις Ε9 των προηγουμένων ετών, πως θαδιαγραφεί;
Στην περίπτωση αυτή θαυποβληθεί από τον υπόχρεο δήλωση Ε9 έτους 2009, και στην πρώτη σελίδα τουεντύπου στην ένδειξη «δηλώθηκαν ακίνητα στο Ε9 ετών 2005, 2006, 2007και 2008»θα σημειωθεί «Χ» στο τετραγωνίδιο ΝΑΙ ή ΟΧΙ κατά περίπτωση, για κάθε έτοςξεχωριστά. Στο εσωτερικό της δήλωσης θα αναγραφούν όλα τα στοιχεία του ακινήτουπου μεταβιβάστηκε και στη στήλη «κωδ. μεταβολή» (24 του πίνακα 1 και 22 τουπίνακα 2) θα γραφτεί ο κωδ. αριθμός 3 (διαγραφή ακινήτου). Ως αύξων αριθμός, θααναγραφεί εκείνος της δήλωσης Ε9 με τον οποίο δηλώθηκε το ακίνητο για πρώτηφορά.
ΠΡΟΣΟΧΗ: Σε περίπτωση που έχει αποσταλεί το εκκαθαριστικό σημείωμαενιαίου τέλους ακινήτων (Ε.Τ.ΑΚ.) έτους 2008 θα αναγραφεί υποχρεωτικά ο αριθμόςΑ.Τ.ΑΚ. που αναγράφεται στο εκκαθαριστικό σημείωμα και όχι ο αύξων αριθμόςακινήτου.
12.Πως γίνεται η μεταβολή ακινήτου που έχειήδη δηλωθεί στο έντυπο Ε9 προηγουμένων ετών;
Στην περίπτωση αυτή θα υποβληθεί από τον υπόχρεο δήλωσηΕ9 έτους 2009, και στην πρώτη σελίδα του εντύπου στην ένδειξη «δηλώθηκανακίνητα στο Ε9 ετών 2005, 2006, 2007και 2008» θα σημειωθεί «Χ» στο τετραγωνίδιοΝΑΙ ή ΟΧΙ κατά περίπτωση, για κάθε έτος ξεχωριστά. Στο εσωτερικό του εντύπουαναγράφονται όλαταστοιχεία του ακινήτου που μεταβάλλεται, στην κατάσταση που είναι την 1ηΙανουαρίου 2009 και στη στήλη «κωδ. μεταβολή» (24 του πίνακα 1 και 22 τουπίνακα 2) θα γραφτεί ο κωδ. αριθμός 2 (μεταβολή στοιχείων ακινήτου που έχει ήδηδηλωθεί). Ως αύξων αριθμός τηςαναγραφής των στοιχείων του ακινήτου που μεταβάλλεται, θα αναγραφείεκείνος της δήλωσης Ε9 με τον οποίο δηλώθηκετο ακίνητο για πρώτη φορά.
ΠΡΟΣΟΧΗ: Σεπερίπτωση που έχει αποσταλεί το εκκαθαριστικό σημείωμα ενιαίου τέλους ακινήτων(Ε.Τ.ΑΚ.) έτους 2008 θα αναγραφείυποχρεωτικά ο αριθμός Α.Τ.ΑΚ. που αναγράφεται στο εκκαθαριστικό σημείωμα καιόχι ο αύξων αριθμός ακινήτου.
13. Πως δηλώνεται ακίνητο που αποκτήθηκεεντός το έτους 2008;
Στην περίπτωση αυτή θαυποβληθεί από τον υπόχρεο δήλωση Ε9 έτους 2009, και στην πρώτη σελίδα τουεντύπου στην ένδειξη «δηλώθηκαν ακίνητα στο Ε9 ετών 2005, 2006, 2007και 2008»θα σημειωθεί «Χ» στο τετραγωνίδιο ΝΑΙ ή ΟΧΙ κατά περίπτωση, για κάθε έτοςξεχωριστά. Στη στήλη «κωδ. μεταβολή» του εσωτερικού του εντύπου (24 του πίνακα1 και 22 του πίνακα 2) θα γραφεί ο κωδ. αριθμός 1 (δήλωση νέου ακινήτου).
ΠΡΟΣΟΧΗ: Ωςαύξων αριθμός του νέου ακινήτου, στο εσωτερικό του εντύπου, θα αναγραφεί οεπόμενος αριθμός που ακολουθεί τον τελευταίο αύξοντα αριθμό της τελευταίαςυποβληθείσας δήλωσης Ε9 προηγουμένων ετών.
14. Με το Ε9 υποβάλλονται και οι τίτλοικυριότητας;
ΟΧΙ, υποχρεούται όμως ο υπόχρεος στις σημειώσεις φορολογουμένου νααναγράψει τον αριθμό παραστατικού και την ημερομηνία αυτού που αποδεικνύει τημεταβολή, (π.χ. συμβόλαιο, άδεια οικοδομής κλπ).
15.Ποια ακίνητα γράφονταιστον πίνακα 1 και ποια στον πίνακα 2 του εντύπου Ε9;
Στονπίνακα 1 γράφονται όλα τακτίσματα που βρίσκονται στην Ελλάδα, ανεξάρτητα αν είναι εντός ή εκτόςσχεδίου πόλης ή οικισμού.
Επίσης στον ίδιο πίνακα γράφονται τα στοιχείατων εντός σχεδίου πόλης ή οικισμού οικοπέδων είτε έχουν κτίσματα είτε όχι.
Στον πίνακα 2αναγράφονται όλα τα γήπεδα-εκτάσεις, που είναι εκτός σχεδίου πόλης ήοικισμού.
16.Ακίνητο που αποκτήθηκε μέσα στο έτος2008 και μεταβιβάστηκε το ίδιο έτος υποχρεούται ο υπόχρεος να το αναγράψει στοΕ9 έτους 2009;
Στην περίπτωση αυτήδεν απαιτείται η αναγραφή του συγκεκριμένου ακινήτου στη δήλωση στοιχείωνακινήτων.
17. Νομικό πρόσωπο που διέκοψε τις εργασίεςτου μέχρι την 31-12-2008 υποχρεούται σε υποβολή δήλωσης στοιχείων ακινήτων;
ΝΑΙ, όλα τα νομικά πρόσωπα, τα οποία έχουνυποβάλλει δηλώσεις Ε9 προηγουμένων ετώνκαι διέκοψαν τις εργασίες τους μέχρι 31-12-2008, υποχρεούται σε υποβολή δήλωσηςστοιχείων ακινήτων, συμπληρώνοντας στην πρώτη σελίδα του εντύπου τα στοιχείατους, σημειώνοντας «Χ» στην αντίστοιχη ένδειξη «διαγραφή λόγω διακοπήςεργασιών».
Αφορά το έτος 2008
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ Ε.Τ.ΑΚ.
1.Ποια πρόσωπα είναι υποκείμενα σε ενιαίο τέλος ακινήτων (ΕΤΑΚ);
Όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα ανεξάρτητα από την ιθαγένεια,κατοικία ή την έδρα τους που έχουν την 1η Ιανουαρίου το δικαίωμα της πλήρους ή ψιλής κυριότητας ήεπικαρπίας επί ακινήτων καθώς και το δικαίωμα αποκλειστικής χρήσης σεκοινόκτητο τμήμα υπογείου, πυλωτής, δώματος ή ακάλυπτου χώρου οικοδομής.
2.Ποια είναι η αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την υποβολή ενιαίου τέλους.
Αρμόδια Δ.Ο.Υ. για την παραλαβή της δήλωσης ενιαίου τέλους είναιη Δ.Ο.Υ. φορολογίας εισοδήματος του υπόχρεου.
3. Τι πρέπει να κάνει φορολογούμενος που επιθυμεί ναμεταβιβάσει το ακίνητό του;
Ο φορολογούμενοςυποχρεούται να προσκομίσει στο συμβολαιογράφο, πιστοποιητικό του αρμοδίουπροϊστάμενου Δ.Ο.Υ., με το οποίο θα πιστοποιείται ότι κατέβαλε το τέλος πουαναλογεί στην αξία του ακίνητου που μεταβιβάζει για τα δύο προηγούμενα τηςμεταβίβασης έτη. Ο συμβολαιογράφοςαπαγορεύεται να συντάξει συμβολαιογραφικό έγγραφο, με το οποίο μεταβιβάζεται μεαντάλλαγμα ή με χαριστική αιτία η κυριότητα ακινήτου ή μεταβιβάζονται ήδημιουργούνται εμπράγματα δικαιώματα σε αυτό, αν δεν επισυναφθεί πιστοποιητικόΕ.Τ.Α.Κ. στο συμβόλαιο που συντάσσει.
Ειδικά για το έτος 2009το συγκεκριμένο πιστοποιητικό θα επισυνάπτεται στα συμβολαιογραφικά έγγραφα πουσυντάσσονται από 1η Ιουλίου2009 και έπειτα. (σχετ. ΠΟΛ 1179/08).
ΟΧΙ, Για την επιβολή ενιαίου τέλους των φυσικώνπροσώπων έτους 2009, λαμβάνονται υπόψη οι δηλώσεις στοιχείωνακινήτων (Ε9) ) ετών 2005 έως και 2008 οι οποίες περιλαμβάνουν το σύνολο τηςακίνητης περιουσίας καθώς και τις μεταβολές της οικογενειακής και περιουσιακήςκατάστασης όπως ισχύουν την 1η Ιανουαρίου 2009.
6.Τι απαλλαγές έχουν τα φυσικά πρόσωπα από το Ε.Τ.ΑΚ.;
Απαλλάσσεταιη κύρια κατοικία των φυσικών προσώπων εμβαδού μέχρι 200 τ.μ. η αξία της οποίαςδεν μπορεί να υπερβαίνει τα 300.000 €.
Επίσης, απαλλάσσονται καιόλα τα αγροτεμάχια των φυσικών προσώπων ανεξάρτητα από το αν είναι κατά κύριοεπάγγελμα αγρότες ή ασκούν άλλη δραστηριότητα.
7. Ποιοιείναι οι φορολογικοί συντελεστές για τα φυσικά πρόσωπα;
Ησυνολική αξία της ακίνητης περιουσίας των φυσικών προσώπων, μετά την αφαίρεσητης αξίας της κύριας κατοικίας, φορολογείται με συντελεστή ένα τοις χιλίοις 1‰.
8.Πωςκαταβάλλεται το Ε.Τ.ΑΚ. των φυσικών προσώπων;
Γιατα φυσικά πρόσωπα το ενιαίο τέλος που αναλογεί καταβάλλεται σε τρεις ίσες δόσεις,από τις οποίες η πρώτη καταβάλλεται μέχρι την τελευταία εργάσιμη για τιςδημόσιες υπηρεσίες ημέρα του επόμενου μήνα από τη βεβαίωση του τέλους και ηκαθεμία από τις επόμενες την τελευταία εργάσιμη για τις δημόσιες υπηρεσίεςημέρα του τρίτου και πέμπτου μήνα αντίστοιχα από τη βεβαίωση του τέλους. Αν τοτέλος βεβαιώνεται τους μήνες Αύγουστο και Σεπτέμβριο του οικείου έτους τότεκαταβάλλεται σε δύο ίσες δόσεις και αν βεβαιώνεται το μήνα Οκτώβριο και μετάκαταβάλλεται εφάπαξ. Αν το συνολικό ποσό της οφειλής είναι μέχριδιακόσια πενήντα (250) ευρώ αθροιστικά λαμβανόμενο, τούτο θα καταβληθεί μέχριτην τελευταία εργάσιμη, για τις δημόσιες υπηρεσίες ημέρα του μεθεπόμενου μήνααπό τη βεβαίωση του τέλους.
9. Ποιοιπρόσθετοι φόροι επιβάλλονται για τα φυσικά πρόσωπα που παραβαίνουν τιςυποχρεώσεις τους;
Σταφυσικά πρόσωπα που παραβαίνουν τις υποχρεώσεις τους επιβάλλονται οι εξήςπρόσθετοι φόροι:
Ι. Σε περίπτωση που προκύπτει ποσό τέλους γιακαταβολή επιβάλλεται πρόσθετος φόρος ως εξής:
α) Για διαφορά τέλους μέχρι και πεντακόσια(500) ευρώ, ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%).
β) Για διαφορά τέλους άνω των πεντακοσίων(500) ευρώ, ποσοστό εκατό τοις εκατό (100%).
ΙΙ. Σε περίπτωση ανακρίβειας όσων δηλώθηκαν,παράλειψης ή εκπρόθεσμης δήλωσης άλλων, επιβάλλεται αυτοτελές πρόστιμο εφόσονδεν προκύπτει ποσό τέλους για καταβολή, που ορίζεται σε τριακόσια (300) ευρώ.Το πρόστιμο επιβάλλεται με ιδιαίτερη πράξη του αρμόδιου Προϊσταμένου της Δ.Ο.Υ.
ΙΙΙ. Σεδιοικητική επίλυση της διαφοράς ή δικαστικό συμβιβασμό το πρόστιμο τηςπερίπτωσης ΙΙ περιορίζεται στο ένα τρίτο (1/3) και οι πρόσθετοι φόροι τηςπερίπτωσης Ι περιορίζονται στα τρία πέμπτα (3/5). Σε περίπτωση αποδεδειγμένηςολικής ή μερικής ανυπαρξίας της παράβασης τα πρόστιμα διαγράφονται ολικά ήμερικά. Η πράξη διαγραφής πρέπει να περιέχει πλήρη και ειδική αιτιολογία γιατην ανυπαρξία της παράβασης.
10.Ποια είναι η προθεσμία υποβολής δηλώσεων ενιαίου τέλους για τα νομικά πρόσωπα;
Η δήλωση ενιαίου τέλους νομικώνπροσώπων υποβάλλεται μέχρι και την 15η Μαΐου του οικείου έτους,ανάλογα με το τελευταίο ψηφίο του Α.Φ.Μ., με αρχή το 1 και ολοκληρώνεται σε 10εργάσιμες ημέρες.
11. Υπάρχει αφορολόγητο όριο για τις δηλώσειςτων νομικών πρόσωπων ενιαίου τέλους;
Όχι, σε φόρουποβάλλεται η συνολική αξία της περιουσίας.
12.Με τι συντελεστή φορολογείται η αξία των ακινήτων των νομικών πρόσωπων;
Ησυνολική αξία της ακίνητης περιουσίας των νομικών προσώπωνφορολογείται με συντελεστή 6‰. Ταιδιοχρησιμοποιούμενα για την παραγωγή ή την άσκηση εμπορικής δραστηριότητας,κτίσματα των νομικών προσώπων φορολογούνται με συντελεστή 1‰.
13. Με τισυντελεστή φορολογείται η αξία των ακινήτων των νομικών πρόσωπων μηκερδοσκοπικού χαρακτήρα;
Τανομικά πρόσωπα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα που επιδιώκουνσκοπούς κοινωφελείς, θρησκευτικούς, φιλανθρωπικούςκαι εκπαιδευτικούς, φορολογούνται με συντελεστή 3‰. Τα ιδιοχρησιμοποιούμενα γιατην παραγωγή ή την άσκηση εμπορικής δραστηριότητας κτίσματα των νομικώνπροσώπων μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα φορολογούνταιμε συντελεστή 1‰.
14. Πως καταβάλλεται το τέλος των νομικώνπροσώπων;
Γιατα νομικά πρόσωπα το τέλος που αναλογεί καταβάλλεται σε τρεις ίσες διμηνιαίεςδόσεις από τις οποίες η πρώτη με την υποβολή της εμπρόθεσμης δήλωσης, οι δευπόλοιπες την τελευταία εργάσιμη για τις δημόσιες υπηρεσίες ημέρα των διμήνωνπου ακολουθούν.
15. Είναι απαραίτητη η καταβολή του 1/3 του τέλους που προέκυψε κατάτην υποβολή της δήλωσης ενιαίου τέλους των νομικών προσώπων;
ΝΑΙ.Η δήλωση ενιαίου τέλους θεωρείται απαράδεκτη και συνεπώς μη υποβληθείσα και δενπαράγει έννομα αποτελέσματα, εφ΄ όσον με την υποβολή της δεν καταβλήθηκε ηπρώτη δόση, δηλαδή το 1/3 του προκύπτοντος φόρου.
16.Παρέχεται έκπτωση σε περίπτωση ολοσχερούς εξόφλησης τουαναλογούντος φόρου;
Όχι, στο νόμο δενπροβλέπεται έκπτωση σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής.
17.Ποιοι πρόσθετοι φόροι επιβάλλονται για τανομικά πρόσωπα που παραβαίνουν τις υποχρεώσεις τους;
Γιατην επιβολή των πρόσθετων φόρων και προστίμων των νομικών προσώπων εφαρμόζονταιαναλόγως οι διατάξεις των παραγράφων 1, 4, 5, 6, 7 και 8 του άρθρου 1, καθώςκαι των άρθρων 2, 4, 9, 15, 22, 23και 24 του Ν. 2523/1997 (ΦΕΚ 179 Α΄), όπως ισχύουν.
vΣυγκεκριμένα: Όταν ηδήλωση υποβληθεί εκπρόθεσμα, επιβάλλεται πρόσθετος φόρος, που ορίζεται σεποσοστό 1% και μέχρι 100% επί του φόρου που οφείλεται για κάθε μήνακαθυστέρησης.
vΌταν υποβληθεί ανακριβήςδήλωση επιβάλλεται στον υπόχρεο πρόσθετος φόρος, που ορίζεται σε ποσοστό 2% καιμέχρι 200% επί του φόρου την πληρωμή του οποίου θα απέφευγε, για κάθε μήνακαθυστέρησης.
vΌταν δεν υποβληθείκαθόλου δήλωση, επιβάλλεται πρόσθετος φόρος, που ορίζεται σε ποσοστό 2,5% καιμέχρι 200% επί του φόρου την πληρωμή του οποίου θα απέφευγε ο υπόχρεος λόγω μηυποβολής της δήλωσης, για κάθε μήνα καθυστέρησης.
vΤέλος, επιβάλλεταιπρόστιμο από 117 ευρώ έως 1.170 ευρώ στους υπόχρεους σε υποβολή δήλωσης, σεπεριπτώσεις που δεν προκύπτει ποσό φόρου για καταβολή.
I. α) Όταν η περιοδική δήλωση υποβάλλεται στη Δ.Ο.Υ., τότε αυτή υποβάλλεται:
-κάθε μήνα: για όσους τηρούν Γ΄ κατηγορίας βιβλία Κ.Β.Σ. και το Δημόσιο
-κάθε τρίμηνο: για όσους τηρούν Β΄ κατηγορίας βιβλία Κ.Β.Σ.
-κάθε τρίμηνο: για όσους τηρούν Α΄ κατηγορίας βιβλία Κ.Β.Σ.
·μέχρι την 20η ημέρα του επόμενου μήνα, που ακολουθεί το μήνα ή τοτρίμηνο, εφόσον αυτή είναι εργάσιμη, για υποκειμένους που ο ΑΦΜ λήγει στο ψηφίο1,2
·μέχρι την επόμενη εργάσιμη ημέρα της προθεσμίας για τα ψηφία 1,2, γιαυποκειμένους που ο ΑΦΜ λήγει στο ψηφίο 3,4
·μέχρι την επόμενη εργάσιμη ημέρα της προθεσμίας για τα ψηφία 3,4, γιαυποκειμένους που ο ΑΦΜ λήγει στο ψηφίο 5,6
·μέχρι την επόμενη εργάσιμη ημέρα της προθεσμίας για τα ψηφία 5,6, γιαυποκειμένους που ο ΑΦΜ λήγει στο ψηφίο 7,8
·μέχρι την επόμενη εργάσιμη ημέρα της προθεσμίας για τα ψηφία 7,8, γιαυποκειμένους που ο ΑΦΜ λήγει στο ψηφίο 9,0.
-μέχρι την 26η ημέρα του επόμενου μήνα που ακολουθεί το μήνα ή το τρίμηνοκαι ανεξάρτητα από το τελευταίο ψηφίο του ΑΦΜ τους, προκειμένου γιαεγκεκριμένους αποθηκευτές αλκοολούχων ποτών και άλλων αλκοολούχων προϊόντων.
β) Η υποβολή των αρχικών εμπρόθεσμων περιοδικών δηλώσεων με χρεωστικόυπόλοιπο, με τη χρήση ηλεκτρονικής μεθόδου μέσω του ειδικού δικτύου TAXISnet, παρατείνεται μέχρι την 26η ημέρατου επόμενου μήνα που ακολουθεί τη λήξη της φορολογικής περιόδου, στην οποίααφορά η δήλωση, ανεξαρτήτως του τελευταίου ψηφίου ΑΦΜ. Η ίδια ημερομηνία,θεωρείται ως καταληκτική για τις πληρωμές των οφειλόμενων ποσών μέσω τωντραπεζών.
Η υποβολή των αρχικών εμπρόθεσμωνπεριοδικών δηλώσεων με πιστωτικό ή μηδενικό υπόλοιπο, που υποβάλλονταιηλεκτρονικά μέσω του ειδικού δικτύουTAXISnet, παρατείνεται μέχρι και την τελευταία ημέρα του επόμενου μήνα πουακολουθεί τη λήξη της φορολογικής περιόδου στην οποία αφορά η δήλωση,ανεξαρτήτως του τελευταίου ψηφίου ΑΦΜ.
Οιπροθεσμίες υποβολής αυτής της παραγράφου ισχύουν και για τις περιπτώσεις που οιδηλώσεις αυτές, υποβάλλονται στην αρμόδια Δ.Ο.Υ., λόγω τεχνικής αδυναμίαςυποβολής τους μέσω του συστήματος TAXISnet ή πληρωμής τους μέσω των πιστωτικώνιδρυμάτων και του Διατραπεζικού Συστήματος ΔΙΑΣ.
Σημειώνεται ότι οι υποκείμενοι στο Φ.Π.Α.που τηρούν βιβλία Γ΄ κατηγορίας Κ.Β.Σ. υποχρεούνται να υποβάλλουν τις αρχικέςεμπρόθεσμες περιοδικές δηλώσεις Φ.Π.Α. αποκλειστικά και μόνο μέσω του ειδικούσυστήματος TAXISnet.
γ) Σεπερίπτωση γενικής ή τοπικής αργίας, ή τοπικά μη εργάσιμης ημέρας οι παραπάνωπροθεσμίες υποβολής, μετακυλίονται ανάλογα.
δ)Όταν η περιοδική δήλωση Φ.Π.Α., που υποβλήθηκε ηλεκτρονικά μέσω του TAXISnet, απορριφθεί λόγω λανθασμένης καταβολής του χρεωστικού υπολοίπου, ηπροθεσμία υποβολής παρατείνεται:
-μέχρι την 5η ημέρα του μεθεπόμενου μήνα που ακολουθεί τη λήξητης φορολογικής περιόδου στην οποία αφορά η δήλωση, εφόσον η περιοδική δήλωσηείχε αρχικά υποβληθεί εμπρόθεσμα, είχε δοθεί εμπρόθεσμα η εντολή πληρωμής στηνΤράπεζα και υπήρχε τουλάχιστον το ακριβές υπόλοιπο στο λογαριασμό του υπόχρεουτην ημερομηνία πληρωμής.
Στην περίπτωση αυτή ουποκείμενος στο φόρο υποβάλλει εκ νέου την απορριφθείσα περιοδική δήλωση στηναρμόδια Δ.Ο.Υ. (στην ανωτέρω προθεσμία) συνυποβάλλοντας τα απαραίτηταδικαιολογητικά από τα οποία να προκύπτει ότι πληρούνται οι προαναφερθείσεςπροϋποθέσεις.
ΙΙ. Οιαρχικοί εμπρόθεσμοι Ανακεφαλαιωτικοί Πίνακες Ενδοκοινοτικών Αποκτήσεων και Παραδόσεωνυποβάλλονται, από τους υποκείμενους στο φόρο, ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ μέσω του ειδικού δικτύου TAXISnet έως την 26η τουεπόμενου μήνα από τη λήξη της τρίμηνης ημερολογιακής περιόδου, μέσα στην οποίαπραγματοποιήθηκαν οι συναλλαγές, ανεξαρτήτως της κατηγορίας των τηρούμενωνβιβλίων του Κ.Β.Σ.
Από 10 Μαΐου 2005 παρέχεταιη δυνατότητα υποβολής, από τους υποκείμενους στο φόρο, των αρχικών εμπρόθεσμωνΑνακεφαλαιωτικών Πινάκων Ενδοκοινοτικών Αποκτήσεων και Παραδόσεων, και μέσω τωνΚέντρων Εξυπηρέτησης Πολιτών (Κ.Ε.Π.).
Οι εκπρόθεσμοι ήδιορθωτικοί Ανακεφαλαιωτικοί Πίνακες (Αποκτήσεων και Παραδόσεων) υποβάλλονται ΜΟΝΟ στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.
ΙΙΙ. Ηστατιστική δήλωση INTRASTAT υποβάλλεται μηνιαίως είτε εντύπως στην αρμόδια Δ.Ο.Υ., είτε σε ηλεκτρονική μορφή στονιστότοπο : www.statistics.gr, ανεξαρτήτως της κατηγορίαςτήρησης βιβλίων του Κ.Β.Σ., κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στην Ε.Δ.Υ.Ο.1100576/7672/3068/Δ0014/ΠΟΛ.1277/16.12.2002.
α) για υποκείμενους τωνοποίων η διαχειριστική περίοδος λήγει την 31/12/2008:
Ι. μέχρι την 9ηΜαρτίου 2009, για υποκείμενους, οι οποίοι κατά τη λήξη της διαχειριστικήςπεριόδου τηρούσαν βιβλία Α΄ ή Β΄ κατηγορίας του Κ.Β.Σ.
ΙΙ.μέχρι την 11η Μαΐου 2009, για υποκείμενους, οι οποίοι κατά τη λήξητης διαχειριστικής περιόδου τηρούσαν βιβλία Γ΄ κατηγορίας του Κ.Β.Σ., καθώς καιτο Δημόσιο.
Η υποβολή των ανωτέρωεκκαθαριστικών δηλώσεων πραγματοποιείται ανάλογα με το τελευταίο ψηφίο τουΑριθμού Φορολογικού Μητρώου (ΑΦΜ) του υποκειμένου και ολοκληρώνεται μέσα σε 11εργάσιμες ημέρες ως εξής:
Τελευταίο Ψηφίο ΑΦΜ
Βιβλία
Α΄ και Β΄ κατηγορίας
Γ΄ κατηγορίας
1
Την 9η Μαρτίου2009
Την 11η Μαΐου2009
2
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 1
3
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 2
4
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 3
5
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 4
6
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 5
7
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 6
8
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 7
9
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 8
10-50
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 9
60-00
Την επόμενη εργάσιμηημέρα της προθεσμίας για το ψηφίο 10-50
β)Για υποκείμενους των οποίων η διαχειριστική περίοδος λήγει άλλη ημερομηνία απόοποιαδήποτε αιτία ή λόγω οριστικής παύσης εργασιών ή διακοπής των υπαγομένων σεΦ.Π.Α. δραστηριοτήτων, μετά την 1/1/2009.
Ι.Μέχρι την 20η ημέρα του τρίτου μήνα από το τέλος του μήνα της λήξης τηςδιαχειριστικής περιόδου ή της οριστικής παύσης εργασιών ή της διακοπής τωνυπαγομένων σε Φ.Π.Α. δραστηριοτήτων, εάν κατά τη λήξη τηρούσαν βιβλία Α΄ ή Β΄κατηγορίας του Κ.Β.Σ.
ΙΙ.Μέχρι την 20η ημέρα του πέμπτου μήνα από το τέλος του μήνα της λήξης τηςδιαχειριστικής περιόδου ή της οριστικής παύσης εργασιών ή της διακοπής τωνυπαγομένων σε Φ.Π.Α. δραστηριοτήτων, εάν κατά τη λήξη τηρούσαν βιβλία Γ΄κατηγορίας του Κ.Β.Σ.
γ)Για οριστική παύση εργασιών λόγω θανάτου του υποκειμένου.
Ι.Μέχρι την 20η ημέρα του τρίτου μήνα από το τέλος του μήνα της εμπρόθεσμηςυποβολής της δήλωσης οριστικής παύσης εργασιών σύμφωνα με τις διατάξεις τηςπερίπτωσης γ΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 36 του Κώδικα Φ.Π.Α. (ν. 2859/2000),αν κατά τη λήξη της διαχειριστικής αυτής περιόδου τηρούσε βιβλία Α΄ ή Β΄κατηγορίας του Κ.Β.Σ.
ΙΙ.Μέχρι την 20η ημέρα του πέμπτου μήνα από το τέλος του μήνα της εμπρόθεσμηςυποβολής της δήλωσης οριστικής παύσης εργασιών σύμφωνα με τις διατάξεις τηςπερίπτωσης γ΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 36 του Κώδικα Φ.Π.Α., αν κατά τη λήξητης διαχειριστικής αυτής περιόδου τηρούσε βιβλία Γ΄ κατηγορίας του Κ.Β.Σ.
Σημειώνεταιότι σε περίπτωση γενικής ή τοπικής αργίας ή τοπικά μηεργάσιμης ημέρας, οι εκκαθαριστικές δηλώσεις, η προθεσμία υποβολής των οποίωνλήγει κατά την ημερομηνία αυτή, υποβάλλονται την αμέσως επόμενη εργάσιμη ημέρακαι μεταφέρεται κατά μία ημέρα η προθεσμία υποβολής των υπολοίπων δηλώσεων.
Β.Οι υποκείμενοι, των οποίων η διαχειριστική περίοδος λήγει την 31/12/2008,έχουν τη δυνατότητα, με την επιφύλαξη των υποκειμένων που κατά τη λήξηαυτή τηρούσαν βιβλία Γ΄ κατηγορίας Κ.Β.Σ. και για τους οποίους η ηλεκτρονικήυποβολή είναι υποχρεωτική, να υποβάλλουν τις αρχικές, εμπρόθεσμες, πιστωτικές ήμηδενικές εκκαθαριστικές δηλώσεις Φ.Π.Α. έτους 2008 με τη χρήση ηλεκτρονικήςμεθόδου (ΤΑΧΙSnet), εφόσον για τη διαχειριστική περίοδο αυτή έχουν υποβάλει όλεςτις περιοδικές δηλώσεις (εμπρόθεσμες, εκπρόθεσμες και τροποποιητικές) Φ.Π.Α.(μέσω ΤΑΧΙS ή ΤΑΧΙSnet ) μέχρι πέντε (5) εργάσιμες ημέρες πριν από την υποβολήτης εκκαθαριστικής δήλωσης.
Προσοχή. Οιυποκείμενοι που έχουν υποχρέωση συνυποβολής με την εκκαθαριστική δήλωση Φ.Π.Α.έτους 2008 των ειδικών καταστάσεων των Α.Υ.Ο. ΠΟΛ. 1262/02.08.1993 (ΦΕΚ675/τ.Β) και ΠΟΛ. 1029/02.02.1995 (ΦΕΚ 105/τ.Β) έχουν τη δυνατότητα ναυποβάλλουν την ως άνω εκκαθαριστική δήλωση με τη χρήση ηλεκτρονικής μεθόδου(ΤΑΧΙSnet) και να αποστείλουν στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. τις ειδικές καταστάσεις μεσυστημένη επιστολή μέχρι τις ημερομηνίες που εμφανίζονται στο επόμενο εδάφιο.
Η ηλεκτρονικήυποβολή της εκκαθαριστικής δήλωσης Φ.Π.Α. έτους 2008 μπορεί να ξεκινήσειαπό 9 Φεβρουαρίου 2009, ως εξής:
I.μέχρι την 23η Μαρτίου 2009 για υποκείμενους, οιοποίοι κατά τη λήξη της διαχειριστικής περιόδου (31/12/2008) τηρούσαν βιβλία Α΄ή Β΄ κατηγορίας του Κ.Β.Σ.,
II.μέχρι την 25η Μαΐου 2009 για υποκείμενους, οιοποίοι κατά τη λήξη της διαχειριστικής περιόδου (31/12/2008) τηρούσαν βιβλία Γ΄κατηγορίας του Κ.Β.Σ.
Οι ίδιες προθεσμίες ισχύουν και για τιςπεριπτώσεις που οι δηλώσεις αυτές, υποβάλλονται στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. λόγωτεχνικής αδυναμίας υποβολής τους μέσω του συστήματος TAXISnet.
Σε περίπτωση γενικής ή τοπικής αργίας ή τοπικά μηεργάσιμης ημέρας, οι παραπάνω προθεσμίες μετακυλίονται κατά μία ημέρα. Στηνπερίπτωση γενικής αργίας, η υποβολή μπορεί να γίνει με τη χρήση ηλεκτρονικήςμεθόδου (μέσω του ειδικού δικτύου TAXISnet) και στις λοιπές περιπτώσειςαποκλειστικά στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.
Για περισσότερεςπληροφορίες θα πρέπει να ανατρέξετε στην Α.Υ.Ο.Ο. 1115002/7626/1484/Α0014/ΠΟΛ.1154/14.11.2008.
3.Ποιες υποχρεώσεις υπάρχουν σε περίπτωση οριστικής παύσης εργασιών /διακοπής εργασιών;
Στην παύση εργασιών, οι παρακάτω υποχρεώσεις πρέπεινα πληρωθούν:
-υποβολή της περιοδικής δήλωσης μέχρι την 20η του επόμενου μήνα πουακολουθεί τη φορολογική περίοδο (μήνα ή τρίμηνο), στην οποία ανήκει τοτελευταίο χρονικό διάστημα λειτουργίας του υποκειμένου, όχι όμως αργότερα απότην προθεσμία υποβολής της εκκαθαριστικής δήλωσης. Εξαιρετικά, προκειμένου για οριστική παύση εργασιών λόγωείτε λήξης νομικού προσώπου και ενώσεων προσώπων είτε θανάτου του υποκειμένου,η περιοδική δήλωση υποβάλλεται εμπρόθεσμα μέχρι την 20η του επόμενου μήνα πουακολουθεί τη φορολογική περίοδο (μήνα ή τρίμηνο), στην οποία ανήκει τοτελευταίο χρονικό διάστημα λειτουργίας του υποκειμένου ή εντός 20 ημερών, απότην εμπρόθεσμη υποβολή της δήλωσης οριστικής παύσης εργασιών σύμφωνα με τιςδιατάξεις της περίπτωσης γ΄ της παραγράφου 1 του άρθρου 36 του Κώδικα Φ.Π.Α.
-υποβολή της εκκαθαριστικής δήλωσης στις προθεσμίες που αναφέρονται στηνπερίπτωση 2.Α.
-έκδοση του ειδικού στοιχείου αυτοπαράδοσης για τα αποθέματα τηςεπιχείρησης, πάγια (εφόσον έχει παρέλθει η πενταετής περίοδος διακανονισμού τουφόρου που τα επιβάρυνε κατά την αγορά τους) και εμπορεύσιμα, που υπάρχουν κατάτην στιγμή της παύσης στην κατοχή της επιχείρησης.
Οι υποκείμενοι στο φόρο, που υπάγονται σεΔ.Ο.Υ. ενταγμένη στο σύστημα TAXIS, για να υποβάλλουνηλεκτρονικά τις δηλωτικές τους υποχρεώσεις του Φ.Π.Α. πρέπει να υποβάλλουναίτηση εγγραφής στο ειδικό δίκτυο TAXISnet και να πιστοποιηθούν από τη ΓενικήΓραμματεία Πληροφορικών Συστημάτων (Γ.Γ.Π.Σ.) για να λάβουν Όνομα Χρήστη (UserName) και Κωδικό Χρήστη (Password).
Το έντυπο της δήλωσης εγγραφής συμπληρώνεται στηνοθόνη του ηλεκτρονικού υπολογιστή, από τον υποκείμενο στο φόρο ή από τοναρμόδιο υπάλληλο του Κ.Ε.Π. κατά περίπτωση, και αποστέλλεται ηλεκτρονικά στηΓ.Γ.Π.Σ.
Οι όροι και οι προϋποθέσεις υποβολής των υπ’ όψηδηλώσεων καθορίζονται με τις Α.Υ.Ο. 1023240/1107/163/Α0014/ΠΟΛ.1055/02.03.2001(ΦΕΚ 215/Β΄/05.03.2001), όπως τροποποιήθηκε με την Α.Υ.Ο. 1101260/6084/787/0014/ΠΟΛ. 1257/14.11.2001, Α.Υ.Ο.Ο. 1064796/ 4576/ 2064/Δ0014/ ΠΟΛ.1091/10.07.2003 (ΦΕΚ 1027/Β΄/24.07.2003΄), όπως τροποποιήθηκε με την Α.Υ.Ο.Ο.1067434/6235/768/Δ0014/ΠΟΛ. 1098/20.07.2006 (ΦΕΚ 1124/Β΄/18.8.2006), και τηνΚ.Υ.Α. 1045138/2497/604/Δ0014/27.04.2005 (ΦΕΚ 615/Β΄/10.05.2005).
Στον μετασχηματισμό σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.2166/1993 (ΦΕΚ 137/Α΄) όπως ισχύει, οι μετατρεπόμενες, συγχωνευόμενες ήαπορροφώμενες επιχειρήσεις υποβάλλουν εκκαθαριστική δήλωση, για τις πράξεις πουπραγματοποίησαν μέχρι τον χρόνο σύνταξης του ισολογισμού μετασχηματισμού στηναρμόδια για τη φορολογία τους Δ.Ο.Υ.
Για το χρόνο υποβολής της εκκαθαριστικής δήλωσηςισχύει ότι απαντήθηκε στην ερώτηση 2.Α. Ως ημερομηνία αφετηρίας για τηνπροθεσμία εμπρόθεσμης υποβολής της εκκαθαριστικής δήλωσης θεωρείται ηημερομηνία ολοκλήρωσης του μετασχηματισμού.
Επιπλέον, από το χρόνο σύνταξης του ισολογισμούμετασχηματισμού και μέχρι το χρόνο ολοκλήρωσης του μετασχηματισμού, κάθε μίααπό τις μετασχηματιζόμενες επιχειρήσεις για τις πράξεις που διενεργεί στο όνομάτης αλλά για λογαριασμό της προερχόμενης από το μετασχηματισμό αυτό εταιρείας,υποχρεούται να υποβάλλει περιοδικές δηλώσεις για κάθε μηνιαία φορολογικήπερίοδο.
Για περισσότερες πληροφορίες θα πρέπει ναανατρέξετε στην Ε.Δ.Υ.Ο. 1055240/439/0015/ΠΟΛ. 1131/09.05.1995.
Αν υπάρχουν ενδοκοινοτικές συναλλαγές και οισολογισμός μετασχηματισμού είναι σε διαφορετική ημερομηνία από το τέλος τουτριμήνου, θα υποβληθεί ένας ανακεφαλαιωτικός πίνακας από την αρχή του τριμήνουμέχρι την ημερομηνία ισολογισμού και ένας δεύτερος ανακεφαλαιωτικός πίνακας απότην ημερομηνία ισολογισμού μέχρι το τέλος του τριμήνου.
Κάθε υποκείμενος στο φόρο που είναι εγκατεστημένοςστο εσωτερικό της χώρας και προτίθεται να πραγματοποιήσει ενδοκοινοτικέςσυναλλαγές (παραδόσεις ή αποκτήσεις ή παραδόσεις – αποκτήσεις αγαθών) για ναμην επιβαρυνθεί με Φ.Π.Α. από τον προμηθευτή του που είναι εγκατεστημένος σεάλλο κράτος μέλος, αλλά και να μην επιβαρύνει με Φ.Π.Α. τον πελάτη του πουείναι εγκατεστημένος σε άλλο κράτος μέλος απαιτείται πριν την έναρξη τηςσυναλλαγής (τιμολόγησης) να υποβάλλει στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. «δήλωση έναρξης –μεταβολής εργασιών φυσικού προσώπου» (έντυπο Μ2) ή «δήλωση έναρξης – μεταβολήςεργασιών μη φυσικού προσώπου» (έντυπο Μ3), κατά περίπτωση, για την εγγραφή τουστο μητρώο V.I.E.S.
Στη συνέχεια προβαίνει, πριν την έναρξη κάθεσυναλλαγής στον έλεγχο εγκυρότητας του κοινοτικού Α.Φ.Μ./Φ.Π.Α.σε σχέση μετηνεπωνυμία του.
Ο έλεγχος εγκυρότηταςτου κοινοτικού Α.Φ.Μ./Φ.Π.Α.πραγματοποιείταιστιςηλεκτρονικέςδιευθύνσεις www.gsis.gr, και www.europa.eu.int/viesγια τους Α.Φ.Μ./Φ.Π.Α. των επιχειρήσεωντων Κρατών-Μελών Βελγίου (BE), Κύπρου (CY),Δημοκρατίας της Τσεχίας (CZ), Εσθονίας (EE),Φινλανδίας(FI), Ιρλανδίας ( IE), Λιθουανίας (LT),Λετονίας (LV), Σουηδίας (SE),Σλοβακίας (SK),Ουγγαρίας (HU) και Σλοβενίας (SI), δεδομένου ότι οιΦορολογικές Αρχές των ανωτέρωΚρατών-Μελών παρέχουντα στοιχείατων εταιριών τους(επωνυμία –ταχ.διεύθυνση, κ.λ.π.) μέσω internet.
Οέλεγχοςεγκυρότητας των κοινοτικώνΑ.Φ.Μ./Φ.Π.Α.σε σχέση με τηνεπωνυμίατους των επιχειρήσεων των υπολοίπων Κρατών-Μελών πραγματοποιείται είτετηλεφωνικά στον αριθμό 210-3640076, είτε εγγράφωςμε την αποστολή σχετικού εγγράφου μέσω faxστον αριθμό 210-3616216 και 210-3637103.
Τέλος, απαραίτητη προϋπόθεση προκειμένου ναθεωρηθεί μια συναλλαγή ως ενδοκοινοτική είναι , μεταξύ άλλων, και ηαποδεδειγμένη φυσική διακίνηση των αγαθών από ή προς άλλο Κράτος – Μέλος, κατάπερίπτωση.(σχετική η ΠΟΛ. 1201/1999 ΕΔΥΟ).
Ο συντελεστής του φόρου προστιθέμενης αξίαςορίζεται στο δεκαεννέα τοις εκατό (19%) στη φορολογητέα αξία όπως η τελευταίαπροσδιορίζεται σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 19 και 20 του Κώδικα Φ.Π.Α.(ν.2859/2000).
Κατ’ εξαίρεση, συγκεκριμένες κατηγορίες αγαθών καιυπηρεσίες που περιλαμβάνονται στο Παράρτημα ΙΙΙ του Κώδικα Φ.Π.Α. υπάγονται στομειωμένο συντελεστή (9%). Κάθε κατηγορία αγαθών οριοθετείται από τιςδασμολογικές κλάσεις (Δ.Κ.) όπως αυτές αναφέρονται στη Συνδυασμένη Ονοματολογίατου έτους 1996.
Σημειώνεται ότι σε αυτό το Παράρτημαπεριλαμβάνονται και αγαθά και υπηρεσίες που υπάγονται στον υπερμειωμένοσυντελεστή (4,5%).
Για τα νησιά των νομώνΔωδεκανήσου, Σάμου, Χίου, Λέσβου, Κυκλάδων και για τα νησιά του Αιγαίου Βορ.Σποράδες, Σκύρο, Θάσο, Σαμοθράκη οι συντελεστές που εφαρμόζονται είναιμειωμένοι κατά 30%, δηλαδή είναι 3%, 6% και 13%.
Οιμειωμένοι συντελεστές Φ.Π.Α. εφαρμόζονται σε αγαθά, με εξαίρεση τα καπνοβιομηχανικάπροϊόντα και τα μεταφορικά μέσα, εφόσον αυτά:
α)βρίσκονται στα νησιά αυτά και παραδίδονταιαπό υποκείμενο στο φόρο που είναι εγκαταστημένος στα νησιά αυτά, ή
β)πωλούνται με προορισμό τα νησιά αυτά απόυποκείμενο στο φόρο, εγκαταστημένο σε οποιοδήποτε μέρος του εσωτερικού τηςχώρας, προς αγοραστή υποκείμενο ή προς μη υποκείμενο στο φόρο νομικό πρόσωπο,εγκαταστημένο στα νησιά αυτά, ή
γ)αποστέλλονται ή μεταφέρονται προςυποκείμενο στο φόρο ή προς μη υποκείμενο στο φόρο νομικό πρόσωπο που είναιεγκαταστημένο στα νησιά αυτά, στα πλαίσια της ενδοκοινοτικής απόκτησης αγαθών,ή
δ)εισάγονται στα νησιά αυτά.
Όσον αφορά στην παροχή υπηρεσιών, οι μειωμένοι συντελεστέςΦ.Π.Α. ισχύουν, εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι εξής δύο προϋποθέσεις:
α) Οι υπηρεσίεςπαρέχονται από υποκειμένους στο φόρο που έχουν την εγκατάστασή τους στις ενλόγω νησιωτικές περιοχές. Στην έννοια της εγκατάστασης περιλαμβάνεται η ύπαρξητης έδρας ή του κεντρικού ή υποκαταστήματος που λειτουργεί μόνιμα και όχιευκαιριακά, από τα οποία πραγματοποιείται η παροχή των υπηρεσιών.
β)Η εκτέλεση των υπηρεσιών ολοκληρώνεται υλικάεντός των περιοχών αυτών.
Όταν επιχείρηση αγοράσει αγαθό επένδυσηςυποχρεούται να το παρακολουθεί για μια πενταετία, με αφετηρία το έτοςχρησιμοποίησής του.
Ανμέσα στα πέντε χρόνια, από την πρώτη χρησιμοποίηση, επέλθει μεταβολή στοδικαίωμα έκπτωσης ή γίνει πώληση του αγαθού επένδυσης, τότε πρέπει να γίνειδιακανονισμός για το ένα πέμπτο (1/5) του φόρου για κάθε χρόνο που υπάρχειμεταβολή ή για το φόρο των εναπομεινάντων πέμπτων, αντίστοιχα.
Συνεπώς, κατά τη διάρκειατης πενταετούς περιόδου, αν: (1) μεταβάλλεται το δικαίωμα έκπτωσης, οδιακανονισμός θα ενεργείται, κατά την υποβολή της προβλεπόμενης από τιςδιατάξεις του άρθρου 38 του Κώδικα Φ.Π.Α. εκκαθαριστικής δήλωσης, για το 1/5του φόρου για κάθε έτος όπου συντελείται η προαναφερθείσα μεταβολή, ενώ (2)παραδίδεται αγαθό επένδυσης ή παύει οριστικά αυτό να χρησιμοποιείται σεφορολογητέες πράξεις, θα ενεργείται εφάπαξ διακανονισμός για τα εναπομείνανταπέμπτα του φόρου μέσα στο ίδιο έτος της παράδοσης ή παύσης κατά την υποβολή τηςεκκαθαριστικής δήλωσης.
Σε περίπτωση που ουποκείμενος στο φόρο χρησιμοποιεί αγαθά και υπηρεσίες για την πραγματοποίησηπράξεων, για μερικές από τις οποίες δεν παρέχεται δικαίωμα έκπτωσης (μηυποκείμενες ή απαλλασσόμενες χωρίς δικαίωμα έκπτωσης), ο εκπιπτόμενος φόροςορίζεται σε ποσοστό στα εκατό του συνολικού ποσού του φόρου των κοινών αυτώνεισροών. Το εκπιπτόμενο αυτό ποσοστό βρίσκεται με βάση ένα κλάσμα (Pro - rata),το οποίο:
(α) στοναριθμητή περιλαμβάνονται οι: φορολογητέες εκροές + οι φορολογητέες εκροές εκτόςΕλλάδας + απαλλασσόμενες εκροές που δημιουργούν δικαίωμα προς έκπτωση, και
(β) στονπαρονομαστή περιλαμβάνονται: ό,τι έχει περιληφθεί στον αριθμητή + οιαπαλλασσόμενες εκροές που δεν δημιουργούν δικαίωμα προς έκπτωση. Επίσης, στοπαρονομαστή συμπεριλαμβάνονται και οι μη συνδεόμενες με την τιμή των πράξεωνεπιδοτήσεις, μόνο στη περίπτωση που το κλάσμα έχει ήδη δημιουργηθεί από άλληαιτία.
Δεν λαμβάνονται υπόψη ούτε στον αριθμητή ούτε στονπαρονομαστή τα ποσά που προέρχονται από:
-παραδόσεις παγίων της επιχείρησης,
-αυτοπαραδόσεις, ιδιοχρησιμοποιήσεις
-ενδοκοινοτικές αποκτήσεις,
-πράξεις λήπτη,
-επιστροφές φόρων,
-παρεπόμενες πράξεις σε ακίνητα, ή από χρηματοδοτικές ή πράξεις τωνπεριπτώσεων κ, κα, κβ, κγ, κδ, κε της παραγράφου 1 του άρθρου 22 του ΚώδικαΦ.Π.Α., εφόσον πρόκειται για παρεπόμενες της κύριας δραστηριότητας πράξεις.
Δεν υπόκεινται στο Φ.Π.Α., οι μισθωτοί και τα άλλαφυσικά πρόσωπα τα οποία συνδέονται με τον εργοδότη τους με σύμβαση εργασίας ήμε οποιαδήποτε άλλη νομική σχέση, που δημιουργεί δεσμούς εξάρτησης, όσον αφοράτους όρους εργασίας ή την αμοιβή και συνεπάγεται την ευθύνη του εργοδότη.Επομένως σε κάθε περίπτωση πρέπει να εξετάζεται με βάση τα πραγματικάπεριστατικά η ύπαρξη δεσμών εξάρτησης του παρέχοντος την υπηρεσία με τονεργοδότη του, προκειμένου να κριθεί η υπαγωγή του ή μη σε Φ.Π.Α. Για την ύπαρξηδεσμών εξάρτησης θα πρέπει να συντρέχουν τουλάχιστον οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
-η υπηρεσία να παρέχεται για ορισμένο ή αόριστο χρόνο,
-να εκτελείται σύμφωνα με τις οδηγίες, τις εντολές και την εποπτεία τουεργοδότη,
-την ευθύνη για το αποτέλεσμα της υπηρεσίας να την έχει ο εργοδότης,
-να υπάρχει διαρκής απασχόληση και φυσική παρουσία του παρέχοντος στουςχώρους εργασίας του εργοδότη,
-η αμοιβή να καταβάλλεται περιοδικά (π.χ. μηνιαία).
Σχετικές είναι οι Α.Υ.Ο. Σ. 800/129/ΠΟΛ. 68/1987και Σ. 866/139/ΠΟΛ. 74/1987 και οι Ε.Δ.Υ.Ο. Σ. 1166/182/ΠΟΛ. 116/1987,ΠΟΛ.1176/1991, ΠΟΛ.1279/2000 και ΠΟΛ.1244/2002.
Οπωσδήποτε δημιουργούνται δεσμοί εξάρτησης στηνπερίπτωση της παροχής υπηρεσιών προς Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα και ΙδρύματαΈρευνας και Τεχνολογίας που ακολουθούν την ειδική διαδικασία της Α.Υ.Ο. ΠΟΛ.1128/1997 από πρόσωπα που συμβάλλονται με τα Ιδρύματα αυτά ως ερευνητές για τηνπραγματοποίηση επιδοτούμενων από την Κοινότητα ερευνητικών προγραμμάτων (άρθρο4, παράγρ. 5 της Α.Υ.Ο. ΠΟΛ. 1128/1997)
Στην μεταβίβαση επιχείρησης σαν σύνολο, κλάδο ήμέρος της, από επαχθή ή χαριστική αιτία ή σαν εισφορά σε υφιστάμενο ήσυνιστώμενο νομικό πρόσωπο δεν οφείλεται Φ.Π.Α., εφόσον αυτός που τα αποκτάσυνεχίζει τις εργασίες του προκατόχου του αλλά καταβάλλεται χαρτόσημο, όπουπροβλέπεται από τις υφιστάμενες διατάξεις της περί τελών χαρτοσήμου νομοθεσίας.
Απαλλάσσονται από τον Φ.Π.Α. οι πράξεις πουαπαριθμούνται στο άρθρο 22 του Κώδικα Φ.Π.Α.(ν.2859/2000), οι οποίες πραγματοποιούνται στο εσωτερικό της χώρας υπό τιςοριζόμενες στο άρθρο αυτό προϋποθέσεις και αφορούν στην νοσοκομειακή καιιατρική περίθαλψη, στην κοινωνική πρόνοια και ασφάλιση, στην εκπαίδευση, στοναθλητισμό, υπηρεσίες πολιτιστικής και μορφωτικής φύσης, υπηρεσίες δικηγόρων,καλλιτεχνών, συγγραφέων, στην παροχή νερού και αποχέτευσης απευθείας από τουςΟ.Τ.Α., ασφαλιστικές εργασίες, πιστώσεις, μετοχές, αμοιβαία κεφάλαια, καταθέσεις,μισθώσεις ακινήτων κ.α.
Απαλλάσσονται από τον Φ.Π.Α., σύμφωνα με τιςδιατάξεις της παραγράφου 2 του άρθρου 39 του Κώδικα Φ.Π.Α., οι μικρέςεπιχειρήσεις που, με βάση τα ακαθάριστα έσοδα που πραγματοποίησαν κατάτην προηγούμενη διαχειριστική περίοδο, δενέχουν υποχρέωση να τηρούνκαι δεν τηρούνβιβλίατου Κ.Β.Σ.
Για τις ανωτέρω πράξεις ο υποκείμενος στο φόρο δενέχει δικαίωμα έκπτωσης του φόρου εισροών του.
Επίσης απαλλάσσονται οι πράξεις πουπραγματοποιούνται σύμφωνα μ’ όσα καθορίζονται στα άρθρα 23, 24, 25, 26, 27, 28,29 του Κώδικα Φ.Π.Α..
Η παροχή υπηρεσιών εκπαίδευσης σε θέματαπληροφορικής, απαλλάσσεται από το Φ.Π.Α., ανεξάρτητα από το πρόσωπο στο οποίοαπευθύνεται, εφόσον στοχεύει στη μετάδοση γνώσεων γενικά σε θέματα Η/Υ.Αντίθετα, η παροχή υπηρεσιών εκπαίδευσης σχετικά με το χειρισμό και τηλειτουργία Η/Υ, που συνδέεται με την πώλησή τους, χωρίς να παρέχεται γενικότερηεκπαίδευση, δεν απαλλάσσεται από το Φ.Π.Α..
Διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή διατάξεωνΦ.Π.Α. στις υπηρεσίες εκμάθησης Η/Υ έχουν δοθεί με την Ε.Δ.Υ.Ο. ΠΟΛ.1165/30.07.1999 και την ΠΟΛ. 1041/06.05.2004.
18.Συμμετοχή ιατρού σε κλινικήμελέτη
Η αμοιβή που εισπράττειιατρός για τη συμμετοχή του σε κλινική μελέτη που διεξάγεται για λογαριασμόφαρμακευτικής εταιρίας σχετικά με την επίδραση φαρμάκου δεν απαλλάσσεται τουΦ.Π.Α., αλλά υπάγεται στο φόρο, όπως και κάθε άλλη δραστηριότητα ιατρού που δεσυνιστά ιατρική εξέταση, διάγνωση και περίθαλψη ασθενούς.
19. Απαλλαγή οδικής βοήθειας
Οι υπηρεσίες οδικήςβοήθειας έναντι συνδρομήςπουπαρέχονται από ασφαλιστικές επιχειρήσεις, καθώς και από φυσικά ή νομικά πρόσωπαπαροχής οδικής βοήθειας απαλλάσσονται από το Φ.Π.Α. (άρθρο 22.1.ιθ΄ ΚώδικαΦ.Π.Α.).
Η Π. 2869/1987 ισχύει περιοριστικά μόνο για έξι (6) συγκεκριμένεςκατηγορίες επιχειρήσεων, ήτοι για βιομηχανικές, βιοτεχνικές, μεταλλευτικές,λατομικές, ξενοδοχειακές και αγροτικές επιχειρήσεις που έχουν ενταχθεί(υποχρεωτικά ή προαιρετικά) στο κανονικό καθεστώς Φ.Π.Α. Στην απόφαση αυτήμπορούν να υπαχθούν ακόμη και αν οι επιχειρήσεις αυτές, εκτός από τιςαγροτικές, είναι ενταγμένες στο ειδικό καθεστώς των μικρών επιχειρήσεων(τεκμαρτού καθεστώτος).
Προσοχή. Στην απόφαση αυτή δενυπάγονται οι εμπορικές επιχειρήσεις ούτε και οι επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών.
21.Ποιά δικαιολογητικά απαιτούνται για τη χορήγηση βεβαίωσης αγοράς ήεισαγωγής επενδυτικών αγαθών, σύμφωνα με την Π. 2869/1987 Κ.Υ.Α. ;
Αίτηση, αναλυτικός πίνακας εις διπλούν στον οποίοαναγράφονται τα αγαθά (ποσότητα και αξία), υπεύθυνη δήλωση του ν.1599/86,βεβαίωση της αρμόδιας αρχής για τυχόν υπαγωγή σε αναπτυξιακό νόμο. Προκειμένου,για θερμοκήπια ή υλικά που ενσωματώνονται σε αυτά, βεβαίωση από το ΥπουργείοΓεωργίας.
Διευκρινίσεις για την Κ.Υ.Α. Π. 2869/2389/ΠΟΛ.137/04.05.1987 έχουν δοθεί με τις Ε.Δ.Υ.Ο. ΠΟΛ. 246/1987, ΠΟΛ. 47/1988, ΠΟΛ.250/1988, ΠΟΛ.1005/1992, ΠΟΛ.1333/1993, ΠΟΛ. 1051/1999 και ΠΟΛ. 1080/2005.
Προκειμένουγια επαγγελματικά σκάφη παράκτιας αλιείας που απαλλάσσονται από το Φ.Π.Α.,δίνεται η δυνατότητα τήρησης θεωρημένου ειδικού διπλότυπου «Δελτίου ΠρομήθειαςΥλικών και Αντικειμένων χωρίς Φ.Π.Α.» το οποίο αποτελεί δικαιολογητικό για τηνχωρίς φόρο αγορά υλικών ή αντικειμένων που προορίζονται να ενσωματωθούν ή ναχρησιμοποιηθούν στα σκάφη αυτά, με εξαίρεση τα τροφοεφόδια.
Η δυνατότητα αυτή παρέχεται ανεξάρτητα από τηνχωρητικότητα, το μήκος, και την ιπποδύναμη της μηχανής του σκάφους, αρκεί ναεντάσσονται στο κανονικό καθεστώς είτε στο ειδικό καθεστώς κατ’ αποκοπήκαταβολής του φόρου υποχρεωτικά ή προαιρετικά.
Διευκρινίσεις σχετικά με τη διαδικασία και τιςπροϋποθέσεις χρησιμοποίησης του εν λόγω δελτίου δίδονται με την υπ’ αρ.1076545/7088/957/Α0014/ΠΟΛ. 1094/09.07.2007 Δ.Υ.Ο.
Η ναύλωση ολόκληρου επαγγελματικού τουριστικούσκάφους του ν. 2743/1999 (πρώην ν.438/1976) που γίνεται από πλοιοκτήτριαεταιρεία προς άλλον υποκείμενο στο φόρο που ασχολείται:
α) με την μεταφοράπροσώπων, απαλλάσσεται από το ΦΠΑ,
β) με την πραγματοποίησηπεριηγητικών ταξιδιών, υπάγεται σε ΦΠΑ 9%.
Όμως, για τα τουριστικά πλοία της περίπτωσης αυτής,προβλέπεται μείωση της φορολογητέας βάσης ποσοστό έκπτωσης:
-60%, όταν εκτελούν διεθνείς πλόες,
-50%, όταν εκτελούν πλόες Τοπικούς μέχρι Μεγάλης Ακτοπλοΐας,
-40%, όταν εκτελούν πλόες Τοπικούς μέχρι Μικρής Ακτοπλοΐας.
Εφόσον η ναύλωση του ως άνω σκάφους γίνεται προςιδιώτες με βάση ναυλοσύμφωνο, θεωρείται ως παροχή υπηρεσιών μεταφοράς προσώπωνεκ μέρους της πλοιοκτήτριας και υπάγεται σε ΦΠΑ 9%.
Αναλυτικές διευκρινίσεις έχουν δοθεί με τηνΕ.Δ.Υ.Ο. ΠΟΛ. 1156/09.05.1997.
Η διαδικασία απαλλαγής ορίζεται στο άρθρο 4 της υπ’αρ. 1103551/8478/Α0014/ΠΟΛ.1262/02.08.1993 (ΦΕΚ675/τ.Β) όπως αυτή έχει συμπληρωθεί με τις Α.Υ.Ο. ΠΟΛ.1075/13.03.1995(ΦΕΚ 212/τ.Β), ΠΟΛ.1155/06.06.1995 (ΦΕΚ527/τ.Β), ΠΟΛ.1198/13.07.1995 (ΦΕΚ650/τ.Β), ΠΟΛ. 1206/31.07.2002 (ΦΕΚ 1073/τ.Β) και την ΠΟΛ. 1061/26.03.2008 (ΦΕΚ 581/τ.Β).
Κάθε πώληση αυτοκινήτου, εφόσον πραγματοποιείταιμέσα στην ελληνική επικράτεια, από υποκείμενο στο φόρο στα πλαίσια τηςεπαγγελματικής του δραστηριότητας, με αντάλλαγμα, υπόκειται στο Φ.Π.Α. καιαποδίδεται με την περιοδική δήλωση της φορολογικής περιόδου.
Η πώληση Ε.Ι.Χ. αυτοκινήτου απαλλάσσεται από τονΦ.Π.Α. στην περίπτωση που κατά την αγορά του δεν ασκήθηκε το δικαίωμα έκπτωσης.
Η πώληση μεταχειρισμένων αυτοκινήτων από υποκείμενοστο φόρο που εντάσσεται στο ειδικό καθεστώς του περιθωρίου κέρδους (άρθρο 45Κώδικα Φ.Π.Α.) φορολογείται μόνο για το μικτό κέδρος που επιτυγχάνει ομεταπωλητής, εφόσον τα αυτοκίνητα αυτά τα έχει προμηθευτεί από ταπρόσωπα που ορίζονται στην παράγραφο 2 του ως άνω άρθρου. Σημειώνεται ότι σεαυτή την περίπτωση, δεν περιλαμβάνεται στη φορολογητέα αξία το τέλοςταξινόμησης (βλ. σχετ. Ε.Δ.Υ.Ο. 1005723/178/22/0014Β/ΠΟΛ. 1023/20.01.2000).