Έκπτωση δαπάνης τόκων για αγορά πρώτης κατοικίας και από τους δύο συζύγους, όταν οι συμβάσεις δανείων και η απόκτηση των κατοικιών πραγματοποιήθηκαν πριν το γάμο. Προβλήματα κατά την εκκαθάριση.
Έκπτωση δαπάνης τόκων για αγορά πρώτης κατοικίας και από τους δύο συζύγους, όταν οι συμβάσεις δανείωνκαι η απόκτηση των κατοικιών πραγματοποιήθηκαν πριν το γάμο. Προβλήματακατά την εκκαθάριση.
Γιώργος Ιωαν. Ρούσσος Οικονομολόγος – Φοροτεχνικός Πτυχιούχος Οικονομικού Πανεπιστημίου Πειραιά Μέλος Επιστημονικής Ομάδας Union
Καθημερινά ακούμε για ηλεκτρονικές διασταυρώσεις, σύγχρονους τρόπουςπάταξης της φοροδιαφυγής μέσω νέων τεχνολογιών και άλλα πολλά. Είναιόμως παράξενο ότι ακόμα και σήμερα το βασικότερο έντυπο φορολογίαςεισοδήματος Ε1 δεν εξυπηρετεί σε αρκετές περιπτώσεις την εκκαθάριση της δήλωσης μέσω internet, γεγονός που αναγκάζει τους υπάλληλους των Δ.Ο.Υ. να κάνουν εκκαθαρίσεις στο «χέρι» , με ότι αυτόσυνεπάγεται από πλευράς χαμένων εργατοωρών.
Αφορμή γιατο άρθρο στάθηκε το γεγονός ότι κάθε χρόνο αντιμετωπίζουμε διάφοραπροβλήματα κατά την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων μέσω Internet,με αποτέλεσμα σε ορισμένες περιπτώσεις να μην μπορούν αυτές ναυποβληθούν μέσω διαδικτύου. Έτσι ο φορολογούμενος στις περιπτώσειςαυτές, δεν μπορεί να επωφεληθεί τη μείωση του 1,5% στο φόρο (μεμέγιστο τα 118 ευρώ) σε περίπτωση χρεωστικού ποσού προς καταβολή, μιακατάσταση την οποία έχουν εντοπίσει όλοι οι λογιστές – φοροτεχνικοίκαι την αντιμετωπίζουν κάθε χρόνο κατά την περίοδο υποβολής τωνδηλώσεων.
Στο άρθρο αυτό θα εξετάσουμε μια πολύσυνηθισμένη περίπτωση τον τελευταίο καιρό κατά την οποία η ύπαρξη ενόςκαι μόνο κωδικού στο έντυπο Ε1 θα είχε λύσει το πρόβλημα. Ας υποθέσουμεότι έχουμε δύο φορολογούμενους τον Α και τη Β και ότι και οι δύο έχουνσυνάψει δάνειο για αγορά 1ης κατοικίας μετά την 1/1/2003. Ο μεν Αδάνειο ύψους 350.000 ευρώ για αγορά πρώτης κατοικίας 210 τ.μ. μεδεδουλευμένους και καταβληθέντες τόκους 14.000 ευρώ, η δε Β δάνειούψους 200.000 ευρώ για αγορά πρώτης κατοικίας 120 τ.μ. μεδεδουλευμένους και καταβληθέντες τόκους 5.000 ευρώ.
Καιστις δύο περιπτώσεις αυτές η συμπλήρωση της δήλωσης φορολογίαςεισοδήματος σε ό,τι αφορά το δάνειο και τους τόκους του δανείου θαγίνει ως εξής :
ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟΣ Α
Στον κωδικό 077 αναγράφονται τα τετραγωνικά του σπιτιού ήτοι 210 τ.μ., Στον κωδικό 055 αναγράφεται το ποσό των τόκων έστω 8.000 ευρώ (βλέπε τρόπο επιμερισμού πιο κάτω), Στον κωδικό 069 το ποσό του δανείου 350.000 ευρώ, Στον κωδικό 727 το ποσό του τοκοχρεωλυσίου για τα επιπλέον των 120 τετραγωνικών μέτρων δηλαδή για τα 90 τ.μ.
ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΗ Β Αντίστοιχα.
Τι γίνεται όμως στην περίπτωση όπου ο Α φορολογούμενος με τη Βπαντρεύονται και κάνουν κοινή δήλωση; Στην περίπτωση αυτή το ερώτημαπου εγείρεται ώστε να μπορέσει να πραγματοποιηθεί η εκκαθάριση είναιτο εξής : • Στον κωδικό 077 όπου αναγράφουμε τα τετραγωνικά μέτρατης 1ης κατοικίας, θα αναγράψουμε τα 210 τ.μ. του υπόχρεου ή τα 90τ.μ. της συζύγου; Επιπλέον στους κωδικούς 069 και 070 αντίστοιχαποιο ποσό συνολικού δανείου θα αναγράψουμε;
Τα παραπάνωερωτήματα είναι κρίσιμα, αφού όπως είναι γνωστό σύμφωνα με τον Κ.Φ.Ε.αν η επιφάνεια της πρώτης κατοικίας υπερβαίνει τα 120 τ.μ. * το ποσότης δαπάνης επί της οποίας υπολογίζεται μείωση φόρου 20%** ,περιορίζεται στο μέρος που αναλογεί επιμεριστικά στην μέχρι των 120τ.μ. επιφάνεια και με δεδομένο ότι το δάνειο που έχει συναφθεί είναιμέχρι 200.000, γιατί το ποσοστό της μείωσης υπολογίζεται στους τόκουςπου αντιστοιχούν σε τίμημα μέχρι 200.000 ευρώ ***.
Στο παράδειγμα μας :
Φορολογούμενος Α
Δάνειο 350.000 Δεδουλευμένοι τόκοι 14.000 ευρώ
Α. Στο δάνειο μέχρι 200.000 ευρώ αντιστοιχούν οι εξής τόκοι :
14.000 x 200.000 / 350.000 = 8.000
Β. Τόκοι που αντιστοιχούν σε επιφάνεια 120 τ.μ.
8.000 x 120 / 210 = 4571,43
Γ. Τελικό πόσό έκπτωσης
4571,43 x 20% = 914,29 ευρώ
Η ανωτέρω ανάλυση ισχύει για το δάνειο του υπόχρεου στην κοινή δήλωσητων συζύγων, όμως για να μπορέσει να γίνει η εκκαθάριση και για ναλυθεί το πρόβλημα αυτό θα πρέπει να υπάρχει άλλος ένα κωδικός για τατετραγωνικά μέτρα της οικίας της συζύγου στην 4η σελίδα του Εντύπου Ε1.
Το θέμα της έκπτωσης των τόκων απόκτησης Α΄ κατοικίας για συμβάσειςδανείων που λήφθησαν για καθένα από τους συζύγους προ του γάμου τους είχε απασχολήσει και τη Διοίκηση του Υ.Ο. η οποία ζήτησε τη συνδρομήτου Νομικού Συμβουλίου του Κράτους προκειμένου αποκρυσταλλώσει άποψηεπί του ζητήματος αυτού. Το Ν.Σ.Κ. έλαβε γνώση του θέματος και κατόπινεξέδωσε τη γνωμοδότηση 48/2006, ξεκαθαρίζοντας έτσι το θολό τοπίο καιτη σύγχυση που επικρατούσε για το συγκεκριμένο θέμα. Σύμφωνα μετη γνωμοδότηση αυτή - η οποία έγινε δεκτή από τη Διοίκηση τουΥ.Ο.Ο.- στην περίπτωση που υπάρχει δικαίωμα έκπτωσης της δαπάνης τωντόκων για απόκτηση Α κατοικίας, για τον υπόχρεο και τη σύζυγο ότανπριν το γάμο τους ο καθένας είχε προχωρήσει σε αγορά πρώτηςκατοικίας, τότε και μετά την έγγαμησυμβίωση έχουν δικαίωμα έκπτωσης της δαπάνης των τόκων και αυτό γιατίσύμφωνα με τη γνωμοδότηση «...δεν τίθεται θέμα έρευνας ποια από τιςδύο κατοικίες θα θεωρηθεί «πρώτη», αλλά εάν συντρέχουν στο πρόσωπο τουκαθενός από αυτούς οι ως άνω προϋποθέσεις αφαιρέσεως (άρθρα 8 και 9Κ.Φ.Ε.) από το εισόδημα ή μειώσεις του φόρου βάσει των καταβληθέντωναπό αυτούς τόκων κατά το χρόνο αποκτήσεως της πρώτης κατοικίας από τονκαθένα τους» .
Στο σημείο αυτό αξίζει νααναφέρουμε και κάτι άλλο για το οποίο επίσης επικρατεί σύγχυση στουςφορολογουμένους αλλά και στους επαγγελματίες λογιστές – φοροτεχνικούςκαι το οποίο συνδέεται με το θέμα που αναλύουμε στο παρόν άρθρο. Τοερώτημα που τίθεται είναι το εξής : Τιγίνεται στις περιπτώσεις κατά τις οποίες το ύψος του δανείου για τηναγορά Α΄ κατοικίας είναι μεγαλύτερο από το τίμημα που αναγράφεται στοσυμβόλαιο αγοράς ;
Σύμφωνα με το σχετικό έγγραφο1019816/373/Α0012/22.5.2007 της Διοίκησης του Υ.Ο.Ο. λαμβάνονται προςέκπτωση οι τόκοι που αναλογούν στο τίμημα που αναγράφεται στο συμβόλαιοαγοράς του ακινήτου. Για παράδειγμα, σε περίπτωση αγοράς κατοικίαςβάσει συμβολαίου 100.000 ευρώ με σύβαση δανείου 190.000 οι τόκοι που θαληφθούν προς έκπτωση σύμφωνα με το σχετικό ανωτέρω έγγραφο τηςδιοίκησης πρέπει να είναι αυτοί που αντιστοιχούν στις 100.000 ευρώ .Άρακατά τη συμπλήρωση της δήλωσης οφείλουμε να κάνουμε επιμερισμό τωντόκων στην αξία του συμβολαίου (100.000) και το ποσό αυτό νααναγράψουμε στη δήλωση στον σχετικό κωδικό της 4ης σελίδας .
Στο τέλος της ανάλυσής μας παραθέτουμε αυτούσια τη γνωμοδότηση τουΝ.Σ.Κ., καθώς και τη διάταξη του άρθρου 9 του Ν. 2238/1994, προςενημέρωση των αναγνωστών.
Κλείνοντας την ανάλυσήμας θα θέλαμε να τονίσουμε για μια ακόμη φορά ότι προκειμένου νααποφεύγονται τέτοιου είδους προβλήματα κατά την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων, θα πρέπει κάθε χρόνο η διοίκηση του Υ.Ο. – καιμάλιστα πριν την έναρξη υποβολής των δηλώσεων - να εξετάζει όλες τιςαλλαγές που τυχόν επηρεάζουν το έντυπο φορολογίας εισοδήματος Ε1 και ναπροχωρεί στην προσθήκη των απαραίτητων κωδικών. Με τον τρόπο αυτό ηυποβολή των δηλώσεων μέσω διαδικτύου θα γίνεται απρόσκοπτα γεγονός πουεξυπηρετεί και το Υ.Ο. αλλά και τον φορολογούμενο πολίτη.
Άρθρο 9 παρ.3 δ δ)Κατά ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%) του συνολικού ετήσιου ποσού τωνδεδουλευμένων τόκων που καταβάλλονται από τον φορολογούμενο, ειδικά γιασυμβάσεις στεγαστικών δανείων που συνάπτονται από 1ης Ιανουαρίου 2009μέχρι 31ης Δεκεμβρίου 2010, για απόκτηση, κατά πλήρη κυριότητα,οποιασδήποτε κατοικίας μέχρι 200 τ.µ. και για ύψος δανείων μέχριτριακόσιες πενήντα χιλιάδες (350.000) ευρώ. Κατά τα λοιπά ισχύουν όσαορίζονται στην περίπτωση γ΄, εκτός από τα δύο τελευταία εδάφια τηςυποπερίπτωσης αα΄ και από την υποπερίπτωση δδ΄
Ενημέρωση 
Γνωμοδότηση 48/2006